Söz konusu listede basketbol ve voleybolun olmadığını belirtelim… Türk bisiklet tarihinde ilk yarışlar Osmanlı İmparatorluğu döneminde, 1890’larda yapılsa da; profesyonelleşme ancak 2010’lu yıllardan sonra gerçekleşti.
Buna karşın, ülkemizin en köklü ve prestijli uluslararası spor organizasyonlarından biri, Cumhurbaşkanlığı Türkiye Bisiklet Turu. Bu yıl 59’uncusu düzenlenen TUR’da SÖZCÜ’yü de misafir eden Türkiye Bisiklet Federasyonu Başkanı Emin Müftüoğlu ile Türk bisikletinin dününü, bugününü ve yarınını konuştuk.
– Öncelikle bu yılki TUR’un genel bir değerlendirmesini yapar mısınız?
– Bu yılki organizasyon fazlasıyla tatmin etti. Takımların ve hakemlerin geri dönüşlerinden çok memnunuz. Bizim için çok önemli bu. Bir etabın sonucu, itirazlar üzerine, futboldaki VAR’a benzer incelemeyle değişti. Bu, Cumhurbaşkanlığı Türkiye Bisiklet Turu’nun uluslararası arenada ne kadar ciddiye alındığını gösteriyor.
– Geçen yıllara göre merkezi ve yerel otoritenin desteğinin arttığını gözlemledik. Doğru mu?
– Evet. Geçen yıllara göre Cumhurbaşkanlığı’ndan yerel otoritelere, polisi, jandarması, tüm devlet kurumlarımız da bize çok daha fazla destek verdiler. Çok daha organizeydik. Hepsine ayrı ayrı teşekkür ediyoruz.
– Antalya’dan İzmir’e, oradan İstanbul’a… Halkın ilgisi?
– Bu yıl halk desteğinin de arttığını gördük. Ellerinde bayraklar, telefonlar. Hem sporcuları, hem kendilerini hem de yarışı çekiyorlar. Sosyal medya etkisi. Bisiklet kültürüne çok büyük katkısı olacak bunun. İnsanlar okuduklarına değil, gördükleri şeylere daha iyi adapte oluyor.
– Bu ilgi, Türk bisikletinin gelişimine nasıl katkı yapar? Nereden nereye geldik?
– Eskiden Mallorca’da, İsviçre’de çalışıyordu sporcularımız. Konya’daki velodromun yapılmasıyla bisikletin makus talihi değişti. Balkan şampiyonalarında onlarca madalya aldık. Avrupa ikincisi, üçüncüsü olduk. Yıldız seviyesinde (14-15-16 yaş) 150 civarı gencimizi okullarından izin alarak Konya’da kampa aldık. 25-30 kişilik bir havuz oluşturacağız. Bu gençleri TOHM’da (Türkiye Olimpiyat Hazırlık Merkezleri) yetiştireceğiz. Bundan sonraki olimpiyata nasıl gidiliri değil, nasıl madalya alırızı hesap eden bir federasyon olacağız. Futbolda Mısır, Mohamed Salah gibi bir figür çıkarıp peşinden kitleleri sürüklüyorsa, biz de çıkarmalıyız.
– Profesyonel seviyede durumumuz nedir?
– 2010’a kadar profesyonel takımımız yoktu. Daha önce sporcular kulüplerde ‘ek iş’ yaparak bisiklet sürüyorlardı. Artık 4 profesyonel takımımız var. 10’ardan 40 sporcu. Maaşları, hakları banka teminat mektubuyla garantiye alınmış sporcular. Sayıları çoğalsın istiyoruz. Bundan sonra kıta takımı kurmak istiyoruz. Bugün 1500-2000 aileyi bulan ‘gran fondo’ amatör yarışları var. Bir kültür, bir havuz oluştu. Çocuklar, anne-babalarının yaptığı spora ilgi duyuyor, yöneliyor. Ailece yarışlara katılanlar var. Bu açıdan, her yarış çok önemli.
– Dünya turu takımı?
– O çok zor! Bir dünya turu takımının bütçesi, futbolda Süper Lig’deki Anadolu takımlarının bütçelerinden fazla. Euro bazında hesap yapmanız lazım…
– Her çocuk, küçükken bisiklet hayali kurar…
– Bisiklet bir özgürlük. Çocukların güreş, tekvando, tenis gibi hayalleri yok. Bisiklet hayali var. O özgürlüğü yaşamak istiyorlar. Bisiklet sahibi olmak eskiden daha zordu. Şimdi genelde belediyeler, karne hediyesi olarak bisiklet dağıtıyor. Gençlik ve Spor Bakanlığı, okullara antrenör göndererek bisiklet eğitimi veriyor. Jandarma Genel Komutanlığı da bu yıl güvenli sürüş eğitimleri verdi.
– Bakanlığın size ayırdığı bütçeden, sponsor desteğinden memnun musunuz?
– Bütçemiz yeterli. Sıkıntımız yok çok şükür… Sponsorlarımız da günün şartlarında iyi. Ama olması gereken kadar mı; hayır.
– Avrupa’nın pek çok ülkesinde bisiklet yolları görüyoruz.
– Şehirlerdeki güvenli yollarla çok daha ilerleyeceğiz. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı bu konuda destek veriyor. İstanbul’da sahil semtlerinde; Akdeniz’de, Ege illerinde bisiklet yolları var. Belediyeler artık bu işe önem veriyor.
– TUR’un kategorisi düşürülmüştü. Daha yukarılara çıkma olasılığı var mı?
– UCI (Uluslararası Bisiklet Birliği) yönetiminde, uluslararası masada daha önce vardık. Ara verdik, yine olmalıyız. Hep orada olmalıyız. O zaman turumuzun seviyesini arttırabiliriz.
]]>Dünyanın tek kıtalararası bisiklet turu olan organizasyonun 59’uncusu, bu yıl 21-28 Nisan tarihlerinde düzenlenecek. 8 etaptan oluşan TUR 2024’te mücadele edecek 25 takımdan 175 bisikletçi, 1188 kilometre boyunca pedal çevirecek. Organizasyon TRT Spor’dan canlı yayımlanacak.
TUR 2024’te 4 Dünya Turu, 7 profesyonel, 12 de kıta takımı pelotonda mücadele verecek. Beykoz Belediyespor, Konya Büyükşehir Belediyespor, Sakarya Büyükşehir Belediyespor ve Spor Toto olmak üzere Türkiye’den 4 takım organizasyonda yer alacak. Türk bisikletçi Ramazan Yılmaz da Adria Mobil takımıyla tura katılacak.
Antalya’dan başlayacak yarışın startı, 10.25’te Düden Parkı’nda verilecek. Bisikletçiler, turun ilk gününü Atatürk Parkı’nda tamamlayacak.
Genel olarak düz profile sahip etaplardan oluştuğu için sprint finişlerinin yaşanacağı TUR 2024’ün tek 1. kategori tırmanışı, Kuşadası ile Manisa arasındaki 6. etapta gerçekleşecek. Spil Dağı’ndaki zirve finişine sahne olacak etapta bisikletçiler, 1244 metre rakıma tırmanacak.
190,6 kilometreyle turun en uzun etabı olan Kemer ile Kaş arasındaki 2. etap ve Marmaris’ten başlayıp Bodrum’da bitecek 4. etap da barındırdıkları 2. kategori tırmanışlarla sprinterleri zorlayacak.
Türkiye’nin tarihi ve doğal güzelliklerinin tanıtımına büyük katkı sağlayan tura katılan bisikletçiler, Akdeniz ve Ege sahillerinde ilerledikten sonra İzmir’den hava yoluyla İstanbul’a geçecek.
Turun 28 Nisan Pazar günü koşulacak son etabı İstanbul’da yapılacak. Startı ilk kez Beşiktaş Meydanı’nda verilecek final etabı, Sultanahmet Meydanı’nda sona erecek.
59. Cumhurbaşkanlığı Bisiklet Turu’nun etapları ve mesafeleri şöyle:
1. Etap (21 Nisan): Antalya, 134,7 kilometre
2. Etap (22 Nisan): Kemer-Kaş (Kalkan), 190,6 kilometre
3. Etap (23 Nisan): Fethiye-Marmaris, 156 kilometre
4. Etap (24 Nisan): Marmaris-Bodrum, 137,9 kilometre
5. Etap (25 Nisan): Bodrum-Kuşadası, 177,9 kilometre
6. Etap (26 Nisan): Kuşadası-Manisa (Spil Dağı), 160,1 kilometre
7. Etap (27 Nisan): Çeşme-İzmir, 125,4 kilometre
8. Etap (28 Nisan): İstanbul, 105,4 kilometre
TUR SIRASINDA 23 NİSAN KUTLANACAK
TUR 2024 yarış dışındaki etkinlikleriyle de bisiklet kültürünü ve sevgisini yaymaya çalışacak.
Jandarma Genel Komutanlığı Trafik Daire Başkanlığının “Güvenli Bisiklet” projesi kapsamında çocuklara, bisiklet kullanımı ve trafik güvenliği konusunda eğitimler verilecek.
23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı’na denk gelen Fethiye-Marmaris etabında Türk bayrakları eşliğinde “TUR 2024 Bisiklet ve Gelecek Çocuk Şenliği” düzenlenecek.
Spil Dağı’nda bitecek turun 6. günü, Manisa Mesir Şenlikleri kapsamında 11 ülkeden gelen çocukların gösterileri ve geleneksel mesir saçımı törenine sahne olacak.
Artistik bisikletçi Viola Brand de gösterileriyle geçen yıl olduğu gibi 2024’te de Cumhurbaşkanlığı Türkiye Bisiklet Turu’na renk katacak.
TURUN TARİHÇESİ
İlk kez “Marmara Turu” adıyla 1963 yılında düzenlenen organizasyon, 1965 yılında uluslararası statü kazandı.
Bu özelliği nedeniyle turun başlangıç tarihi 1965 olarak kabul ediliyor. Organizasyon, 1966 yılından itibaren ise Cumhurbaşkanlığı himayesine alındı.
Cumhurbaşkanlığı Türkiye Bisiklet Turu, Uluslararası Bisiklet Birliği (UCI) tarafından 2008’de 2.1 yarışma kategorisine, 2010’da da Hors Category (2. HC) seviyesine yükseltildi.
Tur, 2017’den itibaren üç yıl boyunca Dünya Turu takvimine eklendi. Kovid-19 salgını nedeniyle 2020’de iptal edilen organizasyon, 2021 ve 2022’de UCI’nın yeni oluşturduğu Pro Serisi’ne alındı.
2023’te UCI Avrupa Turu altında 2.1 yarışma kategorisinde yapılan tur, 2024’te yeniden Pro Serisi yarışları arasına girdi.
LİDERLERİN MAYOLARI
Turu en kısa sürede bitiren bisikletçi ve etaplardaki prim kapılarında aldığı puanlar bakımından lider sporcular, 4 farklı renkteki formayı giyiyor. Buna göre lider bisikletçiler şu mayoları taşıyacak:
Turkuaz mayo: Genel klasman lideri
Yeşil mayo: Sprint lideri
Kırmızı mayo: Tırmanış lideri
Beyaz mayo: Türkiye güzellikleri lideri
CAVENDISH REKOR İÇİN TÜRKİYE’DE
Kazandığı 34 etap birinciliğiyle Fransa Bisiklet Turu’nun rekorunu Eddy Merckx ile paylaşan Mark Cavendish, yeşil mayoyu 2014 ve 2015’te giydiği Cumhurbaşkanlığı Türkiye Bisiklet Turu’nda 6. kez boy gösterecek.
2023 sezonu sonunda aktif kariyerini noktalamayı planlayan ancak kararını değiştiren Büyük Britanyalı sporcu, Astana Kazakistan takımında yarışacak.
Elde ettiği 11 etap zaferiyle Cumhurbaşkanlığı Türkiye Bisiklet Turu’nun rekorunu Andre Greipel’le paylaşan 38 yaşındaki Cavendish, ünvanı tek başına ele geçirmek için pedal çevirecek.
Cavendish’in bu yoldaki en önemli rakipleri Bora-Hansgrohe takımından Sam Welsford, Dsm-Firmenich PostNL’den Fabio Jakobsen ve Danny van Poppel olacak.
TUR’da en fazla etap galibiyeti bulunan isimler şöyle:
Sporcu Ülkesi Etap galibiyeti
2 KEZ KAZANAN ÇIKMADI
Türkiye’nin en uzun soluklu ve en prestijli yol bisikleti yarışı Cumhurbaşkanlığı Türkiye Bisiklet Turu, 2008’de profesyonel takımların da yer aldığı bir formatta düzenlenmeye başladı.
2008’den bu yana hiçbir bisikletçi, genel klasman şampiyonluğunu 2 kez kazanamadı. Bu süre zarfında 3 kez İspanyol, 2’şer kez İtalyan ve Kazak, 8 defa da farklı ülkelerden sporcular turu kazandı.
]]>