Musk, Neuralink beyin çipini bilgisayar imlecini kontrol eden ve sadece düşünce gücüyle video oyunları oynayabilen ilk kişinin çarpıcı görüntülerini paylaştı.
Videoda, Neuralink’in ilk insanlı deneyinde yer alan ve belden aşağısı felçli olan 29 yaşındaki Noland Arbaugh’ın, yalnızca düşünce gücüyle satranç oynadığı görüldü.
— Neuralink (@neuralink) March 20, 2024
SADECE DÜŞÜNCE GÜCÜYLE…
“Ekrandaki imleci görüyor musun? Benim… Beyin gücüm” dedi tekerlekli sandalyesinden.
Klipte Arbaugh’a bir Neuralink mühendisi de eşlik ediyor ve hastadan bilgisayar faresini telepatik olarak nasıl hareket ettirebildiğini açıklamasını istiyor:
“Birkaç farklı şey deneyerek başladık. Temel olarak ‘hayali hareket’ dediğimiz şeyden ‘hareket girişimine’ geçtik ve hareket etmeye çalışmakla başladık. Bu, bilgisayar imlecini sola ve sağa hareket ettirmeyi düşünmeyi gerektiriyordu ve oradan itibaren bu benim için sezgisel hale geldi.”
Teknolojiyi, Star Wars’taki ‘The Force’ kullanımına benzeten Arbaugh, kendisine ekranda bir yere bakarak imleci hareket ettirmenin öğretildiğini söyledi:
“İstediğim yere gidiyordu, çok çılgın bir deneyimdi… Çılgınca.”
“YAPILACAK ÇOK İŞ VAR”
İmplanta sahip olmanın en sevdiği yönlerinden birinin artık video oyunları oynayabilmesi olduğunu söyleyen Neuarlink’in ilk insan hastası, çipe alışır alışmaz artık implantın şarjı bittiğinde oynamayı bıraktığını itiraf etti.
Arbaugh, videonun sonunda Neuralink implantının mükemmel olmadığını ve bazı sorunlarla karşılaştığını da belirtti: “Kimsenin bunun yolculuğun sonu olduğunu düşünmesini istemiyorum, hâlâ yapılacak çok iş var. Fakat bu benim hayatımı çoktan değiştirdi. Bence insanlar üzerinde deneyler yapmayı düşünen ya da bu konuda yardımcı olmanın bir yolunu bulmayı düşünenlerin üzerlerine düşeni yapmaları gerekiyor. Bu işe girmemin nedeni bu, çünkü sadece yardım etmek istedim. Dünyayı değiştireceğini düşündüğüm bir şeyin parçası olmak istiyorum.”
Arbaugh, videoda sekiz yıl önce omuzlarından aşağısının felç olmasına neden olan bir dalış kazası geçirdiğini, hayatını değiştiren kazadan önce Texas A&M’de Harp Okulu öğrencisi olduğunu anlattı. Ayrıca Neuralink’teki ameliyatının çok kolay olduğunu ve korkulacak bir şey olmadığını söyledi.
30 DAKİKA SÜRÜYOR VE UFAK BİR YARA İZİ BIRAKIYOR
Musk birkaç hafta önce Neuralink’in ilk insanlı deneyi sonrasında hastanın, sadece düşünerek fareyi ekranda hareket ettirebildiğini söylemişti: “İlerleme iyi ve hasta, farkında olduğumuz sinirsel etkilerle birlikte tamamen iyileşmiş gibi görünüyor.”
Bu hafta da ünlü milyarder, Arbaugh’un telepatiyi kullandığı klibini yayınlayarak şirketinin başarısını adeta tüm dünya ile paylaştı.
Neuralink teknolojisi, beynin hareket etme niyetini kontrol eden bir bölgesine beyin-bilgisayar arayüzü implantını cerrahi olarak yerleştirmek için bir robot kullanıyor. Sistem, dikiş makinesi benzeri bir robot tarafından beyne dikilen küçük esnek ipliklere bağlanan bir bilgisayar çipinden oluşuyor.
Operasyonda robot, kafatasından küçük bir parça çıkarıyor, iplik benzeri elektrotları beynin belirli bölgelerine bağlıyor ve dikiyor. Geride ise sadece küçük kesiden ufak bir yara izi kalıyor.
Musk, uygulama işleminin sadece 30 dakika sürdüğünü, genel anestezi gerektirmediğini ve hastaların aynı gün evlerine dönebileceklerini söyledi.
DEFALARCA ELEŞTİRİLMİŞTİ
Neuralink, ilk insanlı deneyinde başarılı olmadan önce pek çok çalışma yaptı. Geliştirilen teknolojinin test edilmesi için binlerce hayvan ile çalışıldı. Hatta şirketin çipleri maymunlar üzerinde test etmesi sert eleştirilerle karşılanmıştı.
Basına yansıyan haberlerde Neuralink’in denek olarak kullandığı hayvanların ölüm raporları tepki çekmişti. Raporlarla beraber, maymunların uzuvlarının bir kısmının kesildiği ve defalarca kusma ve ishal vakalarının görüldüğü ortaya çıkmıştı.
Teknolojiyi test ederken aralarında koyun ve domuzların da bulunduğu en az 1.500 hayvanın öldüğü belirtilmişti.
Ancak 2023’te ABD Gıda ve İlaç İdaresi (FDA), Neuralink’e, domuzlar, koyunlar ve maymunlar üzerinde yüzlerce test yapmasının ardından cihazın insanlar üzerinde denenmesi için onay verdi.
]]>Yarı iletken endüstrisi, yapay zeka, elektrikli araçlar ve fabrika otomasyonu gibi teknolojik yeniliklerin arkasındaki itici güç olurken, ülkelerin ekonomik refahı ve ulusal güvenliğinde de önemli bir rol oynuyor.
Covid-19 salgını sırasında yaşanan küresel çip kıtlığı, çiplerin tedarik zincirindeki kırılganlıkların günlük hayat için gerekli olan birçok teknoloji ve ürünü riske attığını ortaya koyarken, bu stratejik endüstriye yönelik destekler artarak devam ediyor.
Yarı iletken endüstrisine destek sağlama konusundaki küresel rekabet kızışırken, çip pazarı hızla büyüyor.
Çiplerin stratejik öneminin uzun zamandır farkında olan bazı hükümetler üreticilere mali destek sağlamaya çalışırken, Malezya, Hindistan ve Vietnam gibi ülkeler yatırım çekmek için ABD ile teknoloji ittifakı kurma, küresel çip üreticilerinden bilgi transferi sağlama ve sübvansiyonlar sunma gibi üç yönlü bir yaklaşım uyguluyor.
ABD ve Çin arasındaki teknolojik üstünlük mücadelesi ise giderek artarken, her iki ülke kendi teknolojik şirketleri ve yatırımları aracılığıyla bu mücadeleyi küresel arenada sürdürüyor.
PAZAR BÜYÜKLÜĞÜ BEKLENTİSİ 588,4 MİLYAR DOLAR
Yarı iletkenler, akıllı telefonlardan bilgisayarlara, arabalardan tıbbi cihazlara kadar birçok elektronik ürünün önemli bir bileşeni olarak öne çıkıyor. Söz konusu ürünlere talep artmaya devam ettikçe modern teknolojinin önemli bir parçasını oluşturan yarı iletkenlere rağbet de artıyor.
Son dönemde yapay zeka teknolojisine olan ilgi de yarı iletkenlere olan talebin artmasında önemli rol oynuyor.
Dünya Yarı İletken Ticaret İstatistikleri verilerine göre, yapay zeka için kullanılan çiplere yönelik talebin artmasıyla küresel yarı iletken pazarının büyüklüğünün geçen yılki düşüşün ardından 2024 yılında yüzde 13,1 artışla 588,4 milyar dolara ulaşması bekleniyor.
Yarı İletken Endüstrisi Derneği (SIA) verileri ise küresel yarı iletken satışlarının geçen yıl yüzde 8,2 azalışla 526,8 milyar dolara gerilediğini gösteriyor. Küresel yarı iletken satışlarının 2022’de sektörde bu zamana kadarki en yüksek tutar olan 574,1 milyar dolar olduğu kayıtlarda yer alıyor.
Analistler, çiplerin dünyanın bağımlı olduğu sayısız üründe daha büyük ve önemli bir rol oynamasıyla yarı iletken pazarının uzun vadeli görünümünün son derece güçlü olduğunu belirtiyor.
Taiwan Semiconductor Manufacturing Company (TSMC), Intel, Qualcomm, SK Hynix, Micron Technology, Nvidia, Broadcom, Advanced Micro Devices (AMD), Texas Instruments ve MediaTek dünyanın büyük yarı iletken şirketleri arasında yer alıyor.
HAKİMİYET ASYA-PASİFİK’TE
Dünyanın en büyük yarı iletken üreticilerine başlıca 3 bölge ev sahipliği yapıyor. Yarı iletkenlerin en büyük pazarı Asya-Pasifik bölgesi olurken, bu bölge küresel pazar payının yarısından fazlasını elinde tutuyor.
TSMC, Samsung Electronics ve SK Hynix gibi dünyanın en büyük yarı iletken şirketlerinden bazıları Asya-Pasifik bölgesinde bulunuyor. Tayvan yarı iletken endüstrisinde önemli bir oyuncu olarak öne çıkarken, Tayvan merkezli TSMC dünyanın en büyük bağımsız yarı iletken üreticisi konumunda bulunuyor.
Çip sektöründe en büyük üreticiler arasında yer almayan Çin ise en büyük tüketici konumunda. Ancak çipin üretiminde kullanılan ve stratejik öneme sahip olan galyum ve germanyumun elementlerinin ise en büyük üreticisinin Çin olduğu dikkati çekiyor.
Beş yıllık kalkınma planında yarı iletken değer zincirinin tüm segmentlerinde “kendi kendine yeterlilik” elde etmek için açık bir ulusal hedef belirleyen Çin, 2018’den bu yana hibeler, öz sermaye yatırımı, kamu teşvikleri, uygun krediler ve vergi indirimleri de dahil olmak üzere bir dizi destek aracılığıyla 52’den fazla fabrikanın inşasını sağladı.
Dünyanın ikinci büyük ekonomisine sahip Çin, 50 milyar dolardan fazla fonlar oluşturarak Çinli yarı iletken şirketlere öz sermaye sağladı.
ABD LİDERLİĞİ HEDEFLİYOR
Kuzey Amerika da yarı iletken endüstrisindeki bir diğer önemli pazar olarak dikkati çekiyor. ABD, dünyanın en büyük yarı iletken şirketlerinden bazılarına ev sahipliği yaparken, Intel, Qualcomm, AMD ve Nvidia’nın merkezleri bu ülkede bulunuyor.
Intel önemli bir mikroişlemci tedarikçisi olurken, Qualcomm cep telefonu çiplerinin lider tedarikçisi olarak öne çıkıyor. AMD ise grafik işlem birimi (GPU) pazarında önemli bir oyuncu olarak yer alıyor.
ABD’de hükümet, yapay zekanın bu neslin belirleyici teknolojisi olacağını, son teknoloji çiplerin yapımına liderlik edemeyenin yapay zekaya da liderlik edemeyeceği görüşünü benimsiyor.
Toplam yarı iletken talebinin yüzde 25’ini oluşturan ABD’nin bu alandaki üretim kapasitesinin 1990’lardaki yüzde 37 seviyesinden yüzde 12’ye gerilediği kaydediliyor. Çin’in bu stratejik endüstride konumunu güçlendirme çabaları dikkate alındığında, bu durum ABD’de ulusal güvenliğe yönelik önemli bir tehdit oluşturacağı konusunda endişeleri artırıyor.
ABD Başkanı Joe Biden yönetimi, ülkenin yarı iletken endüstrisindeki ve küresel teknoloji yarışındaki lider konumunu yeniden ele geçirmeyi hedefliyor.
Ülkede 9 Ağustos 2022’de ABD Başkanı Joe Biden tarafından imzalanarak yürürlüğe giren CHIPS ve Bilim Yasası, yerli yarı iletken üretiminin artırılmasını ve otomobilden elektroniğe kadar birçok sektörde üretimde aksamaya neden olan çip kıtlığını hafifletmeyi amaçlıyor. Yasa, yarı iletken üretimi için 52,7 milyar dolarlık desteğin yanı sıra yarı iletken fabrikalarının kurulumunu teşvik etmek için 4 yıllığına yüzde 25’lik vergi indirimini içeriyor.
Ayrıca Biden yönetimi, yapılan yatırımlarla dünyanın gelişmiş mantık çiplerinin yüzde 20’sini üretmeyi amaçlıyor.
AVRUPA DA YARIŞTA
Avrupa ise Hollanda merkezli NXP Semiconductors ve ASML Holding ile Almanya merkezli Infineon Technologies gibi şirketlerle yarı iletken endüstrisinde önemli bir oyuncu olma yarışında yer alıyor.
NXP Semiconductors otomotiv sektöründe yarı iletkenlerin lider tedarikçisi konumundayken, ASML Holding yarı iletken üretiminde kullanılan litografi sistemlerinin önemli bir tedarikçisi olarak öne çıkıyor. Infineon Technologies de çok çeşitli endüstrilere yarı iletken tedariki sağlıyor.
Avrupa Birliği (AB), bloğun gelişmiş yarı iletken üretim kapasitesini artırmak için ülkelerin 35 milyar avroya kadar kaynak ayırma planları da dahil olmak üzere Avrupa’nın yarı iletkenler alanındaki “stratejik özerkliğini” güçlendirmek için somut adımlar atıyor.
AB’nin 2022’deki çip üretimini destekleme yasası sayesinde çip sektörüne 100 milyar avrodan fazla yatırım çektiği belirtiliyor.
REKOR YATIRIM YAPILIYOR
Çin’den Birleşik Arap Emirliklerine, Almanya’dan ABD’ye kadar birçok ülkenin çip üretimini “bağımsızlık” için güçlü şekilde teşvik etmesiyle bu alanda yapılan yatırımlar rekor seviyelere ulaşıyor.
Mikroçipler olarak da bilinen yarı iletkenler, bugünün birbirine bağlı dünyasının belkemiğini oluşturmasının yanı sıra ülkeler arasındaki rekabet unsurlarından da biri haline dönüşüyor.
İnsan seviyesine yakın yapay zekanın geliştirilmesine yönelik çalışmalar da küresel yarı iletken endüstrisini yeniden şekillendirirken, bir çok ülke Silikon Vadisi’nin en çok aranan ürünü olan yarı iletken arzını sağlayan ve küresel yapay zeka yarışmasında yer alan ülkelerin arasına girmeye çabalıyor.
]]>