Netanyahu, Yemen’de Husilere “şiddetli bir harekat” başlatacaklarını söyleyerek, “İran’ın bölgedeki vekil güçlerine karşı harekete geçtikleri gibi Husiler’e karşı da harekete geçeceğiz” dedi.

“DÜNYA DÜZENİ İÇİN BÜYÜK BİR TEHDİT”

Binyamin Netanyahu, “ABD ve bizim gibi diğer ülkeler de Husileri yalnızca uluslararası deniz taşımacılığı için değil, aynı zamanda dünya düzeni için bir tehdit olarak görüyor” ifadesini kullandı.

İSRAİL HEDEFLERİNİ BALİSTİK FÜZELERLE VURDULAR

Yemen’deki İran destekli Husiler, 19 Aralık’ta İsrail’in Yafa kentindeki iki askeri hedefin “Filistin 2” tipi balistik füzelerle vurulduğunu duyurmuştu.

SAVAŞ UÇAKLARIYLA MİSİLLEME

İsrail ordu radyosu, Husilerin Yafa’ya füze saldırısı sonrası İsrail ordusunun, Yemen’deki 5 hedefe 14 savaş uçağıyla çok sayıda bombalı saldırı düzenlediğini aktarmıştı. İsrail ordusundan yapılan açıklamada ise Husilerin düzenlediği saldırıda, Tel Aviv yakınlarındaki Ramat Gan kentinde bulunan bir okulun zarar gördüğü belirtilmişti.

Binyamin NetanyahuOrta DoğuGüvenlikPolitikaGüncelİsrailDünyaYemenİran

Haber Kaynak : HABERLER.COM

“Yayınlanan tüm haber ve diğer içerikler ile ilgili olarak yasal bildirimlerinizi bize iletişim sayfası üzerinden iletiniz. En kısa süre içerisinde bildirimlerinize geri dönüş sağlanılacaktır.”

Londra merkezli Suriye İnsan Hakları Gözlemevi tarafından yapılan açıklamada, Heyet Tahrir Şam (HTŞ) ile müttefiklerinin Cuma sabahı “Halep’in kapısına” ulaştığı, günün ilerleyen saatlerinde de Halep’e girerek beş mahallede kontolü ele geçirdiği duyuruldu. Günlerdir süren çatışmalarda en az 255 kişinin hayatını kaybettiğini aktaran Gözlemevi, “HTŞ ve Türkiye tarafından desteklenen grupların, Halep ve İdlib bölgelerinde 50’den fazla köy ve kasabayı” kontrolü altına aldığı iddia edildi.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin “terör organizasyonları” listesinde bulunan HTŞ’yi Türkiye de “terör örgütü” sayıyor.

Suriye hükümetinde yer alan bir güvenlik yetkilisi ise ordunun Halep’e takviye kuvvetler gönderdiğini ve bu kentin batısında “şiddetli çatışmalar yaşandığını” ancak saldırganların Halep’e ulaşmadığını ifade etti. AFP haber ajansının bölgede bulunan bir muhabiri, Halep’e birkaç kilometre mesafede ağır çatışmalar olduğunu ve cihatçı grupların zırhlı araçlarla ilerlediğini aktardı.

Beş yıl aranın ardından savaş sesleri

Halep’te yaşayan 51 yaşındaki bir görgü tanığı, “Beş yıldan bu yana ilk kez aralıksız füze, topçu ateşi ve zaman zaman da savaş uçaklarının sesini duyuyoruz” diyerek insanların, “savaş senaryosunun tekrarı ve vatandan kaçmak zorunda kalma” endişesi yaşadığını dile getirdi.

Suriye’nin resmi haber ajansı Sana ise muhalif grupların Halep’te bulunan bir öğrenci yurduna saldırdıklarını ve söz konusu saldırıda dört sivilin hayatını kaybettiğini duyurdu. Suriye İnsan Hakları Gözlemevi de, Halep ile 300 kilometre güneyindeki başkent Şam arasındaki otoyol trafiğinin, cihatçı gruplar tarafından kesildiğini bildirdi.

Halep’in bir başka sakini, 36 yaşındaki Nasır Hamdo, karayolu trafiğinin kesilmesi ile ilgili olarak “Ablukanın yakıt fiyatlarını fahiş derecede artırmasından ve şehre gerekli mal ve mamüllerin gelememesinden endişe ediyoruz” dedi.

Türkiye Dışişleri Bakanlığı’ndan açıklama

Ankara ise Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla yaptığı açıklamada, dünya kamuoyuna “Sınırımızın sıfır noktasında bulunan İdlip ve mücavir bölgede sükunetin muhafazası ülkemiz açısından öncelikli bir meseledir” mesajını verdi. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Öncü Keçeli, X hesabından paylaştığı mesajda, “Yeni ve daha büyük istikrarsızlıklara yol açılmaması ve sivil halkın zarar görmemesi, Türkiye bakımından büyük önem teşkil etmektedir. Diğer taraftan, mevcut istikrarsızlık ortamından istifade etmeye çalışan Tel Rıfat ve Münbiç’teki terör gruplarının sivil halkı ve Türkiye’yi hedef alan saldırılarındaki artışı da dikkatle izliyoruz” ifadelerini kullandı.

13 yıldır devam eden savaş

2011 yılında, hükümete karşı düzenlenen protestoların, Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad tarafından şiddet kullanılarak bastırılmaya çalışılmasının ardından başlayan iç savaşta bugüne dek 500 binden fazla kişi hayatını kaybetti, milyonlarca kişi de göç etmek zorunda kaldı. Aralarında Esad’ın müttefiki olan Rusya, İran ve Lübnan’daki Hizbullah’ın da bulunduğu pek çok dış güç de bugüne dek bu savaşa fiilen katıldı.

Cihatçı grupların Çarşamba günü başlattığı operasyonu kınayan Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in sözcüsü Dimitri Peskov, saldırıların “Suriye’nin egemenliğine karşı yapıldığını” belirterek Suriye hükümetine, operasyona maruz kalan bölgelerde destek verebileceklerini ifade etti.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi de, Suriyeli mevkidaşı Bessam Sabbah ile yaptığı telefon görüşmesinde, “Suriye yönetimine, ulusuna ve ordusuna, teröre karşı destek” taahhüdünde bulundu.

HTŞ’li bir yetkili, geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada, hedeflerinin “Suçlu düşmanın ateş kaynaklarını, cephe hattından uzaklaştırmak” olduğunu dile getirmişti. El Kaide terör ağına bağlı HTŞ, Suriyenin kuzey ve kuzeybatısında, aralarında İdlib ve Halep’in de bulunduğu pek çok bölgeyi kontrolü altında tutuyor. Türkiye ile Rusya’nın arabuluculuğunda, 2020’de İdlib’de sağlanan ateşkese, bugüne dek zaman zaman ihlal edilmiş olsa da, taraflarca büyük oranda uyulmuştu. 2015 yılında Suriye İç Savaşı’na müdahale eden Rusya, savaşın seyrini Beşar Esad yönetimi lehine değiştirmişti.

AFP/ ET,JD

DW Türkçe’ye VPN ile nasıl erişebilirim?

Haber Kaynak : SONDAKIKA.COM

“Yayınlanan tüm haber ve diğer içerikler ile ilgili olarak yasal bildirimlerinizi bize iletişim sayfası üzerinden iletiniz. En kısa süre içerisinde bildirimlerinize geri dönüş sağlanılacaktır.”

Polonya’nın kuzeyindeki Redzikowo köyü yakınlarında inşa edilen ABD füze savunma sisteminin bir parçası olan Aegeis Ashore Füze Savunma Üssü bugün düzenlenen törenle faaliyete girdi. ABD ve onun Avrupalı müttefiklerini İran başta olmak üzere Orta Doğu’dan gelecek füze tehditlerine karşı korumayı amaçlayan füze savunma üssünün her biri 8’er SM-3 IIA önleyici füzesine sahip 3 adet MK41 dikey atım sistemi ve 1 adet SPY-1D balistik füze erken uyarı radarı ile donatıldığı bildirildi.

Bin ile 3 bin kilometre arasında menzile sahip füzelerinin bulunduğu üssün aynı zamanda NATO savunma sisteminin önemli bir unsuru olduğu belirtildi. Üssün açılışında konuşan Polonya Cumhurbaşkanı Andrzej Duda, ABD ordusu gibi dünyanın güvenliğini koruyacak olan Aegeis Ashore Füze Savunma Üssü’nün açılışından duyduğu memnuniyeti dile getirdi. “Şimdi tüm dünya açık ve net bir şekilde burasının artık Rusya’nın etki alanı olmadığını görecek” ifadelerini kullanan Duda, Polonya genelinde halihazırda 10 bine yakın ABD askerinin görev yaptığını, ABD’nin Polonya ve tüm NATO’nun güvenliğinin garantörü olduğunu söyledi.

Aegeis Ashore Füze Savunma Üssün’nde 500’e yakın ABD askerinin görev yapacağı belirtilirken Polonya hükümeti üssün gelecekte Rusya’dan gelebilecek tehditlere karşı da Polonya’yı savunmasını bekliyor. – VARŞOVA

Haber Kaynak : SONDAKIKA.COM

“Yayınlanan tüm haber ve diğer içerikler ile ilgili olarak yasal bildirimlerinizi bize iletişim sayfası üzerinden iletiniz. En kısa süre içerisinde bildirimlerinize geri dönüş sağlanılacaktır.”

Bölgede büyük bir projeyle karşı karşıyayız ve bu savaş sadece Lübnan ve Gazze ile sınırlı değil, direnişe karşı küresel bir savaş. Projenin hayata geçirilmesi için tüm vahşet ve soykırımın kullanıldığı bu saldırganlıkla yüzleşmeli ve seyretmekle yetinmemeliyiz. Bu yüzleşme, Batılı değerlerin sahte sloganlar olduğunu ve vahşinin yanında yer almadan önce düştüğünü ortaya çıkaracaktır. Gazze ve Lübnan’daki direnişin efsanevi kararlılığı bir haysiyet destanıdır ve nesillerimizin geleceğini şekillendirecektir. Efendimizin de vurguladığı gibi savaş istemediğimizi defalarca söyledik, ancak bize dayatılırsa hazırız ve bunu gururla karşılayacağız. Direnerek İsrail projesini sekteye uğratırız ama bekleyerek her şeyi kaybederiz. Savaş planımıza devam edeceğiz. Benim yolum Nasrallah’ın yoludur, onu takip edeceğim” ifadelerini kullandı.

“KİMSE ADINA SAVAŞMIYORUZ”

İran’ın İsrail’in saldırılarına karşı yanlarında durduğunu belirten Kasım, “Kimse bizim adımıza savaşmıyor ve biz de kimse adına savaşmıyoruz ve bizim projemiz topraklarımızı korumak ve ülkemizi savunmak. İran bizi destekliyor ve bizden hiçbir şey istemiyor ve İsrail ‘e karşı bizi desteklemek isteyen tüm Arap ve İslam ülkelerini memnuniyetle karşılıyoruz. İran direnişe verdiği destek için ödediği bedelin farkındadır ve şehit Korgeneral Süleymani aracılığıyla direnişe kimsenin vermediğini vermiştir. Biz kendi topraklarımızda savaşıyor ve işgal altındaki topraklarımızı kurtarıyoruz ve kimse bizden bir şey istemiyor ya da bizi bir şey yapmaya mecbur bırakmıyor” dedi.

Hizbullah lideri Naim Kasım ilk kez konuştu | Video

NAİM KASIM KİMDİR?

Beyrut’ta 1953 yılında dünyaya gelen Naim Kasım, 30 yıldan uzun süredir İran destekli Hizbullah’ın üst düzey isimlerinden biri. Lübnan Üniversitesi Kimya Bölümü’nden mezun olan Kasım, 1970’lerde Lübnanlı Müslüman Öğrenciler Birliğini kurdu.

Kasım, daha sonra Lübnan’daki Şii Emel Hareketine katıldı. İran’daki 1979 devriminin ardından Kasım, Emel Hareketinden ayrıldı. İran’daki devrim, birçok Lübnanlı Şii aktivistin siyasi düşüncesini de şekillendirdi.

Kasım, 1982’de İsrail’in Lübnan’ı işgaline yanıt olarak, İran Devrim Muhafızlarının desteğiyle kurulan Hizbullah’ın temelini atan toplantılara katıldı. Kasım, 1991 yılında silahlı hareketin o zamanki Genel Sekreteri Abbas el-Musavi tarafından Genel Sekreter Yardımcısı olarak atandı.

Musavi, ertesi yıl İsrail’in helikopter saldırısında öldürüldü ve Hasan Nasrallah Hizbullah’ın yeni lideri oldu. Nasrallah lider olduğunda da Kasım, Genel Sekreter Yardımcılığı görevine devam etti. Kasım, uzun süredir Hizbullah’ın önde gelen sözcülerinden biri olarak son bir yıldır İsrail ile yaşanan çatışmalarla ilgili uluslararası basına açıklamalarda bulunan bir isimdi.

Aynı şekilde Kasım, Nasrallah’ın 27 Eylül’de Beyrut’a düzenlenen İsrail hava saldırısında öldürülmesinin ardından televizyondan açıklama yapan ilk Hizbullah üst düzey yöneticisi idi.

Kasım, 30 Eylül’de yaptığı açıklamada, Hizbullah’ın eski Genel Sekreterinin yerine “en erken fırsatta” bir halef seçeceğini ve Filistinlilerle dayanışma içinde İsrail’e karşı mücadeleye devam edileceğini söylemişti.

Haber Kaynak : SABAH.COM.TR

“Yayınlanan tüm haber ve diğer içerikler ile ilgili olarak yasal bildirimlerinizi bize iletişim sayfası üzerinden iletiniz. En kısa süre içerisinde bildirimlerinize geri dönüş sağlanılacaktır.”

KAZAN – İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Tataristan Cumhuriyeti’nin başkenti Kazan’da 16’ncısı düzenlenen BRICS Liderler Zirvesi’nde yaptığı konuşmada, “ABD’nin bağımsız ülkeleri kontrol etmek için doları bir silah ve yaptırım aracı olarak kullanmasına izin verilmemeli. Bu konuda BRICS üyesi ülkeler ortak hareket edebilir” dedi.

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Rusya Federasyonu’na bağlı Tataristan Cumhuriyeti’nin başkenti Kazan’da 16’ncısı düzenlenen BRICS Liderler Zirvesi’nde konuştu. BRICS’in bölgesel gelişmeler karşısında daha fazla rol alması gerektiğini belirten Pezeşkiyan, “İsrail ordusu Gazze’den tamamen geri çekilmeli ve Lübnan’ı da kapsayacak ateşkes ilan edilmelidir. Bölgeye insani yardımlar ulaştırılarak, Filistinli ve Lübnanlı mültecilerin yerleşim yerlerine dönmeleri sağlanmalıdır” ifadelerini kullandı.

BRICS’in önemine ve dünya siyasetinde alacağı role değinen Pezeşkiyan, ABD yönetiminin başını çektiği tek kutuplu dünya sistemine karşı bağımsız ülkelerin ortak hareket etmesi gerektiğini söyledi. Pezeşkiyan, “BRICS’e üye ülkelerin ekonomik ve ticari iş birliğinin arttırılması konusunda daha hızlı hareket etmeleri gerekiyor. ABD’nin bağımsız ülkeleri kontrol etmek için doları bir silah ve yaptırım aracı olarak kullanmasına izin verilmemeli. Bu konuda BRICS üyesi ülkeler ortak hareket edebilir” şeklinde konuştu.

“Doların egemenliği sona ermeli”

Uluslararası ticarette dolar egemenliğinin sona erdirilmesi gerektiğini kaydeden Pezeşkiyan, BRICS’in doların gücünü zayıflatacak ve ulusal para birimlerini devreye koyacak bir kuruluş olarak ön plana çıkabileceğini söyledi. Pezeşkiyan, “BRICS üyesi ülkelerin enerji, gıda ve diğer malların en büyük üreticileri ve tüketicileri olmaları, ayrıca önemli ulaşım ve transit hatlarına sahip olmaları, ulusal para birimlerinin kullanımını kolaylaştırmaktadır” dedi.

BRICS bünyesinde kurulan Yeni Kalkınma Bankası’nın güçlendirilmesi gerektiğini belirten Pezeşkiyan, “Gelişmiş kuzey ülkeleri, elde ettikleri teknolojik gelişmeleri güney ülkeleri ile paylaşmıyor. Bu nedenle tecrübe ve bilgi paylaşımı yapılarak ortak yatırımlarla yeni teknolojilere ulaşmak için adımlar atılmalıdır. Ayrıca yeni üyeler kabul edilerek, BRICS kapsamında sermaye artırımı sağlanmalı ve üye ülkelerin altyapı çalışmalarına destek verilmelidir” ifadelerini kullandı.

BRICS, 2006 yılında Brezilya, Rusya, Hindistan ve Çin tarafından kuruldu. 2011 yılında ise Güney Afrika birliğe katıldı. Bu yıl 1 Ocak’ta Mısır, İran, Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan ve Etiyopya gruba tam üye oldu.

Haber Kaynak : SONDAKIKA.COM

“Yayınlanan tüm haber ve diğer içerikler ile ilgili olarak yasal bildirimlerinizi bize iletişim sayfası üzerinden iletiniz. En kısa süre içerisinde bildirimlerinize geri dönüş sağlanılacaktır.”

Haber Kaynak : SABAH.COM.TR

“Yayınlanan tüm haber ve diğer içerikler ile ilgili olarak yasal bildirimlerinizi bize iletişim sayfası üzerinden iletiniz. En kısa süre içerisinde bildirimlerinize geri dönüş sağlanılacaktır.”

ÇIRILÇIPLAK İRAN’I PROTESTO ETTİLER

Kadınlar, İsrail’e geçtiğimiz günlerde füze saldırısı düzenleyen İran’ı çırılçıplak protesto etti. Kadınlar, “Kahrolsun İran” sloganları attı.

Haber Kaynak : HABERLER.COM

“Yayınlanan tüm haber ve diğer içerikler ile ilgili olarak yasal bildirimlerinizi bize iletişim sayfası üzerinden iletiniz. En kısa süre içerisinde bildirimlerinize geri dönüş sağlanılacaktır.”

İSRAİL, YEMEN’İ VURMAYA BAŞLADI

İsrail, Yemen’e hava saldırısı düzenlediğini doğruladı. İsrail ordusu, Yemen’deki Hudeyde Limanı ve Ras Isa Limanı’na hava saldırıları düzenlendiğini belirterek, saldırıda çok sayıda savaş uçağı ve yakıt ikmal uçağı kullanıldığını aktardı. Ordu, Husilerin söz konusu limanları İran’dan silah ve petrol dahil olmak üzere askeri amaçlı sevkiyatlar için kullandığını belirterek, saldırıların Husilerin İsrail’e düzenlediği füze saldırılarına yanıt olarak gerçekleştirildiğini açıkladı.

HUSİLER: İSRAİL’LE UZUN SOLUKLU BİR SAVAŞA GİRECEĞİZ

Yemen’deki İran destekli Husiler, İsrail ile uzun soluklu bir savaşa gireceklerini belirtti. Husilere bağlı sözde Savunma Bakanlığı Manevi Yönlendirme Dairesi Müdür Yardımcısı Abdullah bin Amir, İsrail ordusundan yapılan “Husilerin de zamanının geleceği” şeklindeki açıklamaya tepki gösterdi.

“GERİ DÖNÜŞÜ OLMAYAN BİR SAVAŞ”

Bin Amir, “26sep.net” sitesine yaptığı açıklamada, “İsrail, ‘Yemen’in de vakti gelecek’ diyor. Yemenliler ise ‘O vakit gelinceye kadar beklemeyeceğiz’ diyor. Allah’ın izniyle ilerleyen günler ve aylar yenilgi değil zaferlerle dolu olacak. Bu, uzun ve geri dönüşü olmayan bir savaş olacak.” ifadesini kullandı.

LÜBNAN’DAKİ SON SALDIRIDA 21 KİŞİ CAN VERDİ

İsrail ordusunun, Lübnan’ın doğusundaki Baalbek kentine düzenlediği hava saldırılarında 21 kişinin hayatını kaybettiği, 47 kişinin yaralandığı bildirildi. Lübnan Sağlık Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, İsrail ordusunun, ülkenin doğusundaki Baalbek kentini hava saldırılarıyla hedef aldığı belirtildi. Açıklamada, İsrail saldırılarında ilk belirlemelere göre 21 kişinin öldüğü, 47 kişinin yaralandığı kaydedildi. Lübnan Sağlık Bakanlığı, İsrail ordusunun ülkeye bugün düzenlediği hava saldırılarında 42 kişinin öldüğünü, son iki gün içinde öldürülenler arasında 14 sağlık çalışanının bulunduğunu bildirmişti.

Haber Kaynak : HABERLER.COM

“Yayınlanan tüm haber ve diğer içerikler ile ilgili olarak yasal bildirimlerinizi bize iletişim sayfası üzerinden iletiniz. En kısa süre içerisinde bildirimlerinize geri dönüş sağlanılacaktır.”

Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan’ın da katıldığı törende 23 tip balistik füze ve insansız hava araçları sergilendi.

Törende yeni geliştirilen 1000 kilometrelik menzile sahip “Cihad” adlı balistik füze ile keşif ve saldırı operasyonları için geliştirilen “Şahid-136 B” adı verilen kamikaze insansız hava aracı da ilk kez sergilendi.

İŞGAL EDİLEMEZ OLDUKLARINI SAVUNDU

Geçit töreninde konuşan Pezeşkiyan, İran’ın caydırıcılık kapasitesi nedeniyle kimsenin işgal etme girişiminde dahi bulunamayacağını savunarak, “Bu silahlı kuvvetler güçlü ve yetenekli olmasaydı bugün İran güvende olmazdı.” dedi.

Bölgede İsrail’in saldırganlığından kaynaklanan sorunlara işaret eden Pezeşkiyan, “İslam ülkeleri birlik sağlarsa siyonist rejim (İsrail) bu suçları işleyemez.” ifadelerini kullandı.

Haber Kaynak : SABAH.COM.TR

“Yayınlanan tüm haber ve diğer içerikler ile ilgili olarak yasal bildirimlerinizi bize iletişim sayfası üzerinden iletiniz. En kısa süre içerisinde bildirimlerinize geri dönüş sağlanılacaktır.”

Atatürk Üniversitesi Rektörlük makamında gerçekleşen bu anlamlı buluşma, Türkiye ve İran arasındaki dostane ilişkilerin eğitim ve kültürel iş birliği alanlarında daha da güçlendirilmesi için önemli bir adım olarak değerlendirildi.

Ziyaret sırasında Başkonsolos Ebrahimi, Prof. Dr. Hacımüftüoğlu’nu tebrik ederek, yeni görevinde başarılar diledi. Ebrahimi, İran ve Türkiye arasındaki tarihi ve kültürel bağların her iki ülkenin de akademik alanlarda yapacağı ortak çalışmalarla daha da pekişeceğine olan inancını dile getirdi. İki ülke arasındaki ilişkilerin her alanda güçlenmesi adına, başta eğitim, kültür ve bilimsel araştırmalar olmak üzere çeşitli projelerin hayata geçirilmesi gerektiğini vurgulayan Ebrahimi, Erzurum’da görev yaptığı süre boyunca bu tür iş birliklerine öncülük edeceklerini belirtti.

Prof. Dr. Ahmet Hacımüftüoğlu ise ziyaretten duyduğu memnuniyeti ifade ederek, Atatürk Üniversitesinin sadece ulusal değil, uluslararası alanda da önemli projelere imza attığını ve bu projelerin bölgesel kalkınmaya önemli katkılar sağladığını söyledi. Üniversitenin, uluslararası iş birlikleri kapsamında gerçekleştirdiği sosyal, kültürel ve bilimsel faaliyetlerin artarak devam edeceğini belirten Hacımüftüoğlu, İran üniversiteleri ile ortak yürütülecek projelerin iki ülke halkları arasındaki bağları daha da güçlendireceğini vurguladı.

Öğrenci ve akademisyen değişim programları gibi alanlarda yapılabilecek iş birliklerinin de gündeme geldiği görüşme, karşılıklı iyi dileklerin sunulmasının ardından sona erdi. – ERZURUM

Haber Kaynak : SONDAKIKA.COM

“Yayınlanan tüm haber ve diğer içerikler ile ilgili olarak yasal bildirimlerinizi bize iletişim sayfası üzerinden iletiniz. En kısa süre içerisinde bildirimlerinize geri dönüş sağlanılacaktır.”

Biden, yaptığı yazılı açıklamada, “İran ile onun Yemen, Suriye ve Irak’taki bağlantılı örgütleri, bugün İsrail’deki askeri tesislere yönelik benzeri görülmemiş bir hava saldırısı düzenledi. Bu saldırıları en güçlü şekilde kınıyorum.” ifadelerini kullandı.

Birleşmiş Milletler

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu Başkanı Dennis Francis, İran’ın İsrail’e hava saldırısıyla ilgili, tüm taraflara itidal çağrısı yaptı ve olayların bölgesel bir savaşa dönüşmemesi uyarısında bulundu.

Francis, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırısına ilişkin yazılı açıklamasında, Orta Doğu’da zaten hassas olan durumun, son olaylarla daha da kırılgan hale geldiğini belirtti.

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırılarını kınadı, bölgede saldırganlığın derhal son bulması ve tüm taraflara sükunet çağrısında bulundu.

Guterres, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırılarıyla ilgili yaptığı yazılı açıklamada, “İran İslam Cumhuriyeti’nin İsrail’e yönelik kapsamlı saldırısıyla ortaya çıkan ciddi gerilimi şiddetle kınıyorum. Bu düşmanlıkların derhal son bulması çağrısında bulunuyorum.” değerlendirmesinde bulundu.

Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk de İran’ın İsrail’e saldırılarını şiddetle kınadığını bildirdi.

Türk, yaptığı yazılı açıklamada, bu tür füze ve kamikaze insansız hava aracı saldırılarının askeri hedeflerin ötesinde ciddi hasara yol açma ve sivilleri riske atma potansiyelinin bulunduğunu belirtti.

Avrupa Birliği

AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, AB’nin, İran’ın İsrail’e yönelik saldırılarını şiddetle kınadığını bildirdi.

Borrell, sosyal medya platformu X’ten yaptığı paylaşımda, “AB, İran’ın İsrail’e kabul edilemez saldırısını şiddetle kınıyor. Bu benzeri görülmemiş bir gerilim, bölgesel güvenliğe yönelik ciddi bir tehdittir.” değerlendirmesinde bulundu.

AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de “İran’ın İsrail’e yönelik bariz ve haksız saldırısını şiddetle kınıyorum. İran ve vekillerine de bu saldırılara derhal son vermesi çağrısında bulunuyorum. Artık tüm aktörlerin gerilimi daha da artırmaktan kaçınması ve bölgede istikrarın yeniden sağlanması için çalışması gerekiyor.” mesajını paylaştı.

Avrupa Parlamentosu (AP) Başkanı Roberta Metsola da mesajında, saldırıların Orta Doğu’da daha fazla kaosu tetikleme riski taşıdığına dikkati çekerek, “AB, saldırıyı mümkün olan en güçlü şekilde kınıyor ve gerilimi azaltmak, durumun daha fazla kan dökülmesine dönüşmesini durdurmak için çalışmaya devam edecek.” ifadesine yer verdi.

AB Konseyi Başkanı Charles Michel de G7 liderlerinin İran’ın İsrail’e saldırısını kınadığını ve tüm taraflara itidal çağrısı yaptığını bildirdi.

Michel, X hesabından yaptığı açıklamada, G7 Dönem Başkanı İtalya’nın çağrısıyla toplanan üye ülkelerin liderlerinin, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırısını oy birliğiyle kınadığını belirtti.

İngiltere

İngiltere Başbakanı Rishi Sunak, İran’ın İsrail’e hava saldırısını şiddetle kınadıklarını belirterek, “Müttefiklerimizle durumu istikrara kavuşturmak ve gerilimin daha da tırmanmasını önlemek için acilen çalışıyoruz.” ifadesini kullandı.

Sunak, X hesabından yaptığı paylaşımda, “İran rejiminin İsrail’e yönelik pervasız saldırısını en güçlü ifadelerle kınıyorum. İran bir kez daha kendi arka bahçesinde kaos tohumları ekmeye niyetli olduğunu göstermiştir.” değerlendirmesinde bulundu.

Fransa

Fransa Dışişleri Bakanı Stephane Sejourne, İran’ın İsrail’e hava saldırısını sert şekilde kınadıklarını bildirdi.

Sejourne, X hesabından yaptığı açıklamada, “Fransa, İran’ın İsrail’e karşı başlattığı saldırıyı en sert şekilde kınıyor.” ifadesini kullandı.

İran’ın attığı bu eşi benzeri görülmemiş adımla istikrarsızlaştırma eylemlerinde yeni bir eşiği aştığını belirten Sejourne, İran’ın bölgede askeri gerilimin artması riskini göze aldığını aktardı.

Almanya

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırılarını şiddetle kınadı.

Alman Hükümet Sözcüsü Steffen Hebestreit, yaptığı yazılı açıklamada, “Şansölye Olaf Scholz, Tahran’daki rejimin bu gece İsrail topraklarına başlattığı ağır hava saldırılarını şiddetle kınadı. Bu sorumsuz ve hiçbir şekilde haklı çıkarılmayacak saldırıyla İran bölgede geniş kapsamlı yangını riske ediyor.” ifadelerini kullandı.

Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock da İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırılarının ardından bölgedeki tüm aktörlere sağduyulu davranması çağrısında bulundu.

İran’ın tüm Orta Doğu’yu açık şekilde uçurumun kenarına getirdiğini belirten Baerbock, İsrail topraklarına yönelik doğrudan saldırıyı şiddetli bir şekilde kınadıklarını ve İsrail ile dayanışma içinde olduklarını yineledi.

İtalya ve Malta

İtalya Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Antonio Tajani, İran’ın İsrail’e insansız hava araçlarıyla (İHA) başlattığı kapsamlı saldırının ardından Orta Doğu’daki gelişmeleri dikkat ve endişeyle izlediklerini bildirdi.

Malta Dışişleri, Avrupa İşleri ve Ticaret Bakanı Ian Borg, İran’ın İsrail’e İHA’larla saldırı başlatmasından derin endişe duyduklarını ve tüm tarafları itidalli olmaya çağırdıklarını belirtti.

Belçika ve Hollanda

AB Dönem Başkanı Belçika’nın Dışişleri Bakanı Hadja Lahbib de saldırıyı kınadıklarını ifade ederek, “Bu büyük bir gerilimdir ve bölgesel istikrara yönelik bir tehlikedir. Bu saldırı halkı tehlikeye atıyor ve bizi barıştan daha da uzaklaştırıyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Hollanda hükümeti, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırılarını şiddetle kınadıklarını bildirdi.

Hollanda’da geçici hükümetin Başbakanı Mark Rutte, sosyal medya hesabından, Orta Doğu’daki durumun çok endişe verici olduğunu belirterek, “Bugün erken saatlerde Hollanda ve diğer ülkeler, İran’a İsrail’e saldırmaktan vazgeçmesi yönünde net bir mesaj gönderdi.” paylaşımında bulundu.

Rutte, “Hollanda, İran’ın tehlikeli ve pervasız saldırılarını mümkün olan en güçlü ifadelerle kınamaktadır.” değerlendirmesinde bulundu.

Avusturya ve Çekya

Avusturya ve Çekya yönetimi, İran’ın İsrail’e İHA’larla düzenlediği saldırıyı kınadı.

Avusturya Başbakanı Karl Nehammer, sosyal medya hesabı X’ten yaptığı açıklamada, “İran’ın İsrail’e yönelik saldırılarını en sert şekilde kınıyorum.” ifadesini kullandı.

Çekya Başbakanı Petr Fiala, X’ten yaptığı paylaşımda, kararlı bir şekilde destekledikleri İsrail’in, kendini savunma hakkının bulunduğunu kaydetti.

Çekya Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada da İran’a tepki gösterilerek, “İsrail’e saldırmaya karar veren İran ve yandaşlarının istikrarı bozucu davranışlarını sert bir şekilde kınıyor, İsrail’in meşru müdafaa hakkını yineliyoruz.” ifadesi kullanıldı.

Norveç ve Danimarka

Norveç Dışişleri Bakanı Espen Barth Eide de İran’ın İsrail’e yönelik “hukuka aykırı” ve “tehlikeli” saldırısını kınadığını bildirdi.

Danimarka Dışişleri Bakanı Lars Lokke Rasmussen, İran’ın İsrail’e yönelik saldırısını şiddetle kınadıklarını belirtti.

Rasmussen, X sosyal medya platformundan yaptığı paylaşımda, taraflara itidalli davranma ve gerilimi düşürme çağrısında bulundu.

Polonya

Polonya, İran’ın İsrail’e yönelik başlattığı saldırıları şiddetle kınadığını bildirdi.

Polonya Dışişleri Bakanlığı, X sosyal medya platformundan yaptığı paylaşımda, İran ve müttefiklerine itidalli davranma ve saldırıları acilen durdurma çağrısında bulundu.

Slovenya Dışişleri Bakanı Tanja Fajon, Orta Doğu’da gerginliğin daha da tırmanmasının son derece tehlikeli olduğunu belirtti.

Yunanistan

Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis, İran’ın İsrail’e yönelik dünkü saldırısını şiddetle kınadı.

Sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, bu saldırının Yunanistan’a komşu bölgelerde ve Orta Doğu’da yeni kıvılcımlara ve son derece kaygı verici, tatsız gelişmelere yol açtığını belirten Miçotakis, gerilimin azaltılması için Yunanistan’ın her tür çabaya destek vereceğini kaydetti.

Yunanistan Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, düşmanca tavırların daha fazla yayılmasından kesinlikle kaçınılması gerektiği vurgulandı.

Suudi Arabistan

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, bölgedeki askeri gerilimin tırmanması ve tehlikeli yansımalarından “büyük endişe duyulduğu” belirtilerek, tüm taraflara azami itidal göstermeleri, bölgeyi ve halklarını savaşın tehlikelerinden uzak tutmaları çağrısında bulunuldu.

Mısır

Mısır Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ahmed Ebu Zeyd, X sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, taraflardan azami itidalle hareket etmelerini istedi.

Ebu Zeyd, “Mısır, İran’ın İsrail’e insansız hava araçlarıyla saldırı başlatmasından ve son dönemde iki ülke arasındaki tehlikeli tırmanıştan derin endişe duymaktadır.” ifadesini kullandı.

Katar

Katar, İran’ın Suriye’nin başkenti Şam’daki konsolosluk binasını hedef alan İsrail saldırısına, füzeler ve kamikaze İHA’larla karşılık vermesinin ardından ilgili tüm taraflara gerilimi durdurma ve azami itidal çağrısında bulundu.

Katar Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, bölgedeki durumla ilgili derin endişe duyulduğu belirtilerek, tüm taraflardan gerilimi durdurmaları ve azami itidal göstermeleri istendi.

Çin

Çin, İran’ın İsrail’e düzenlediği hava saldırılarının ardından bölgede gerilimin yükselmesinden duyulan endişeyi dile getirerek taraflara itidal çağrısında bulundu.

Dışişleri Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, gerilimin, Gazze’deki çatışmanın yayılma etkisi olduğu kaydedilerek, savaşa derhal son verilmesi gerektiği belirtildi.

Japonya

Japonya hükümeti, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırısının ardından, bölgede durumun sakinleştirilmesine yönelik taraflara güçlü bir şekilde çağrıda bulundu.

Japonya Dışişleri Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, “Japonya, bu saldırının Orta Doğu’daki mevcut durumu daha da kötüleştireceğinden derin kaygı duymakta ve bu gerilimi şiddetle kınamakta.” ifadesine yer verilerek, Orta Doğu bölgesinde barış ve istikrarın Japonya için son derece önemli olduğu vurgulandı.

Brezilya

Brezilya, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırısının ardından, taraflara “maksimum itidal” çağrısında bulundu.

Brezilya Dışişleri Bakanlığının açıklamasında, bölgede artan gerilimin düşürülmesi için uluslararası toplumdan çaba göstermesi istendi.

İran’ın insansız hava aracı ve füze saldırısı haberlerinin endişeyle takip edildiği belirtilen açıklamada, Brezilya’nın, Gazze Şeridi’nde çatışmaların başlamasından bu yana, husumetin Batı Şeria, Lübnan, Suriye ve şimdi de İran gibi ülkelere yıkıcı şekilde yayılabileceği konusunda uyarıda bulunduğu da hatırlatıldı.

Uruguay ve Venezuela

Uruguay hükümetinden yapılan açıklamada ise İran’ın İsrail’e hava saldırısı kınanarak, Orta Doğu’da çatışmanın kötüleşmesinden üzüntü duyulduğu kaydedildi.

Venezuela, İran’ın İsrail’e hava saldırısının ardından, Orta Doğu’da artan gerilimden endişe duyduklarını bildirdi.

Venezuela Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, Orta Doğu’da artan gerilimin endişeyle takip edildiği belirtilerek, çatışmalara, Birleşmiş Milletlerin işlevsiz kalmasının, Filistin’de yaşanan soykırımın ve İsrail rejiminin mantıksızlığının yol açtığı kaydedildi.

Arjantin, Paraguay ve Kolombiya

Güney Amerika ülkelerinden Arjantin ve Paraguay, İran’ın İHA’larla saldırı başlatmasının ardından İsrail’e desteğini duyurdu.

Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei’nin sosyal medya hesabından paylaştığı Başkanlık Bildirisi’nde, ülkenin İsrail ile dayanışması ve “sarsılmaz bağlılığı” vurgulandı.

Kolombiya Cumhurbaşkanı Gustavo Petro, İran’ın İsrail’e İHA’larla saldırı başlatmasının ardından “3. Dünya Savaşı uyarısında” bulundu.

Sosyal medya hesabı X’ten açıklamada bulunan Petro, “Tahmin ediliyordu, şu anda insanlık hızlı şekilde iklimi karbondan arındırma hedefine doğru gitmesi gerekirken, 3. Dünya Savaşı’nın eşiğindeyiz. ABD’nin pratik olarak soykırıma destek vermesi dünyayı ateşledi.” ifadelerini kullandı.

Körfez İşbirliği Konseyi

Körfez İşbirliği Konseyi (KİK), İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırısının ardından taraflara itidal çağrısında bulundu.

KİK Genel Sekreteri Casim Muhammed el-Budeyvi, yaptığı yazılı açıklamada, Orta Doğu’da son dönemde yaşanan gelişmeler çerçevesinde bölgesel ve küresel güvenlik ile istikrarın korunmasının önemini vurguladı.

Macaristan ve Slovakya

Macaristan Başbakanı Viktor Orban, sosyal medya hesabı X’ten yaptığı paylaşımda, İsrail halkının güvenliği için dua ettiklerini belirtti.

Orban, “İsrail’e dün gece düzenlenen saldırıları kınıyoruz.” ifadesini kullandı.

Slovakya Cumhurbaşkanı Zuzana Caputova da “İran’ın İsrail’e saldırılarını güçlü bir şekilde kınıyorum. Gerginliğin daha fazla tırmandırılmasından kaçınılmalı.” uyarısında bulundu.

Kosova

Kosova Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani, sosyal medya platformu X’ten yaptığı paylaşımda, İran’ın İsrail’e yönelik saldırılarını kınadıklarını, bu tırmanışın bölgede istikrarsızlığa yol açtığını kaydetti.

Osmani, “Barış çabaları galip gelmeli.” ifadesini kullandı.

Kosova Başbakanı Albin Kurti de X’ten yaptığı paylaşımda İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırısını kınadığını belirtti.

Bu eylemin tüm bölgenin istikrarını bozma yönünde ciddi bir risk oluşturduğunu kaydeden Kurti, paylaşımında, “Artık dünyanın, düşmanlıkları sona erdirmeye ve kalıcı barışı teşvik etmeye her zamankinden daha fazla öncelik vermesi gerekiyor.” ifadelerine yer verdi.

Bulgaristan

Bulgaristan Başbakanı Dimitar Glavçev, İran’ın İsrail’e saldırısından ötürü Orta Doğu’daki durumu değerlendirdiklerini ve gelişmeleri izlediklerini bildirdi.

Glavçev, “Bulgaristan’ın ulusal güvenliğine yönelik acil bir tehdit söz konusu değil. Hükümetimiz gelişmeleri yakından takip ediyor. İhtiyaç durumunda gerekli adımları atmaya hazırız.” ifadesini kullandı.

İsviçre

İsviçre Dışişleri Bakanlığının X sosyal medya platformundan yaptığı paylaşımda, saldırıların bölgedeki riskleri oldukça arttırdığı ve İran’ın İsrail’e yönelik “koordineli” saldırılarının şiddetle kınandığı belirtildi.

Paylaşımda, tüm taraflara “azami itidal göstermeleri” çağrısı da yapıldı.

Rusya

Rusya Dışişleri Bakanlığı, İran’ın İsrail’e gerçekleştirdiği hava saldırılarına ilişkin, ilgili tüm tarafları itidalli davranmaya çağırdı ve bölge devletlerinin mevcut sorunları siyasi ve diplomatik yollarla çözeceğini umduklarını bildirdi.

Bakanlıktan yapılan açıklamada, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin Batılı üyelerinin tutumu nedeniyle bu saldırıya uygun yanıt verilemediğine işaret edildi.

Bölgede bir başka tehlikeli gerilimin tırmanmasından Rusya’nın büyük endişe duyduğu vurgulanan açıklamada, Orta Doğu’da özellikle de Filistin-İsrail çatışması alanında “sorumsuz eylemlerle körüklenen krizlerin gerilimi arttıracağı” belirtildi.

Hindistan ve Pakistan

Hindistan Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, İsrail ile İran arasındaki yükselen gerilimin endişe verici olduğu belirtildi.

Açıklamada, gerilimin azaltılması ve diplomatik yöntemlere dönülmesi çağrısı yapıldı.

Pakistan, İran ile İsrail arasında yükselen gelirimin ve buna bağlı gelişmelerin, diplomasinin çöküşünün sonuçları olduğunu bildirdi.

Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, Pakistan’ın bölgedeki çatışmaların ilerlemesinin önlenmesi ve Gazze’de ateşkes sağlanması için uluslararası çabaların gerekliliğini aylardır gündeme getirdiği belirtildi.

Açıklamada, bu gelişmelerin, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin (BMGK) uluslararası barış ve güvenliğin korunması konusundaki sorumluluklarını yerine getiremediğini gösterdiği ifade edildi.

İsveç

İsveç Dışişleri Bakanı Tobias Billström, İran’ın İsrail’e yönelik “koordineli” saldırılarını kınadığını bildirdi.

Ülkesinin resmi haber ajansı TT’ye açıklamalarda bulunan Billström, bölgede güvenlik durumunun halihazırda kötüleştiğine dikkati çekerek, “Bu durumun daha da kötüleşme riskiyle karşı karşıyayız. Önemli olan, bu çatışmanın bölgede büyük bir savaşa dönüşmesini önlemek ve gerilimi azaltacak hamleler yapmak.” ifadelerini kullandı.

Vatikan

Katoliklerin ruhani lideri ve Vatikan Devlet Başkanı Papa Franciscus, Orta Doğu’daki gelişmeleri endişeyle, acıyla ve dua ederek izlediğini söyledi.

Vatikan’da Aziz Petrus Meydanı’na bakan ofisinin penceresinden geleneksel pazar duasını yapan Papa, “Orta Doğu’yu silahlı çatışmaya sürükleme riski olan bu şiddet sarmalını körükleyecek her türlü eylemin durdurulması için yürekten çağrıda bulunuyorum.” dedi.

Malezya, Singapur ve Yeni Zelanda

Malezya Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, tüm taraflar, Orta Doğu’da halihazırda gergin olan durumu tırmandırmaktan kaçınmaya çağrıldı.

Açıklamada, herhangi bir provokasyon veya misillemenin, bölge çapında yıkıcı çatışmanın fitilini ateşleyebileceği uyarısı yapıldı.

Singapur Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, İran’ın İsrail’e yönelik saldırıları şiddetle kınandı.

Bu saldırıların gerilimi arttırdığı ve halihazırda gergin olan bölgeyi daha da istikrarsızlaştırdığı belirtilen açıklamada, tüm taraflara gerilimi tırmandırıcı eylemlerden kaçınmaları çağrısında bulunuldu.

Yeni Zelanda Dışişleri Bakanı Winston Peters da, sosyal medya platformu X’ten yaptığı açıklamada, İran’ın İsrail’e yönelik saldırılarını kınadı.

Bu tür eylemlerin ülkeleri daha geniş bölgesel çatışmaya doğru yaklaştırmasından endişe duyduğunu belirten Peters, “Her iki tarafın da gerilimi tırmandırmaktan kaçınmasını bekliyoruz.” ifadesini kullandı.

Umman ve Kuveyt

Umman Dışişleri Bakanlığı da bölgeyi ve halkları savaş tehlikelerinden korumak için itidalli olunmasının önemini vurguladı.

Kuveyt de itidal, bölgeyi ve halkını gerilimin tırmanmasından koruma çağrısında bulundu.

İrlanda

İrlanda Başbakan Yardımcısı, Dışişleri ve Savunma Bakanı Micheal Martin, yaptığı yazılı açıklamada, “İran’ın İsrail’e yönelik saldırısını şiddetle kınıyorum. Şu anda düşüncelerim İsrail halkıyla birlikte.” ifadesini kullandı.

Halihazırda bölgesel gerilimin azaltılmasına acil ihtiyaç duyulduğunun altını çizen Martin, daha fazla gerginliğin kimsenin çıkarına olmadığını kaydetti.

Hırvatistan, Bosna Hersek ve Karadağ

Hırvatistan Başbakanı Andrej Plenkovic, X hesabında, “İran’ın dün geceki İsrail’e yönelik saldırısını şiddetle kınıyorum. Bu ciddi bir gerilimdir ve bölgesel güvenliğe ciddi bir tehdittir.” paylaşımını yaptı.

Plenkovic, mevcut krizin azaltılmasına ve siyasi çözümüne yönelik tüm çabaları desteklediklerini belirtti.

Bosna Hersek’teki iki entiteden Sırp Cumhuriyeti (RS) Başkanı Milorad Dodik, X’teki paylaşımında, İran’ın İsrail’e yönelik saldırılarını kınadıklarını vurguladı.

Dodik, bölgede daha fazla tırmanma olmasından kaçınılması gerektiğini kaydetti.

Karadağ Dışişleri Bakanlığının X hesabından yapılan paylaşımda da “İran’ın İsrail’e yönelik saldırısını kınıyor ve düşmanlığın derhal durdurulması çağrısında bulunuyoruz.” ifadesine yer verildi.

Endonezya, Güney Kore ve Tayland

Endonezya Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, Orta Doğu’da artan gerilimden derin endişe duyulduğu kaydedildi.

BMGK’nin bölgedeki gerginliği azaltmaya davet edildiği açıklamada, BMGK’nin Orta Doğu’da kalıcı barış sağlamak, Filistin’deki işgalin durdurulması ve İsrail’in insan hakları ihlallerine son verilmesi için çalışmalarını sürdürmesi çağrısı yapıldı.

Güney Kore Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, İran’ın İsrail’e yönelik saldırıları şiddetle kınanırken, durumun daha da kötüye gitmesini önlemek amacıyla tüm taraflara itidal çağrısı yapıldı.

Tayland Dışişleri Bakanlığının internet sitesinden yapılan açıklamada, Orta Doğu’daki durumdan büyük endişe duyulduğu belirtilerek, masum sivillerin üzerinde olumsuz etkisi olan bu durumun daha da kötüleşmemesi için tüm taraflardan itidal göstermeleri istendi.

Afganistan

Taliban yönetimi, İran’ın dün gece İsrail’e düzenlediği hava saldırısıyla “meşru savunma hakkını” kullandığını bildirdi.

Afganistan geçici hükümetinin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Abdulkahhar Belhi, güç sahibi hükümetlere krizin daha fazla büyümesini önlemek amacıyla İsrail’in işlediği suçlara karşı çabalarını hızlandırmaları çağrısında bulundu.

Azerbaycan

Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı, İran’ın İsrail’e gerçekleştirdiği hava saldırılarına ilişkin, iki ülke arasındaki gerilimden kaygı duyduklarını belirterek taraflara itidalli davranma ve gerilimlerden kaçınma çağrısında bulundu.

Ukrayna

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, sosyal paylaşım hesabından yaptığı yazılı açıklamada, İran’ın İsrail’e hava saldırısına tepki göstererek, şu ifadeleri kullandı:

“Ukrayna, İran’ın İsrail’e Şahed insansız hava araçları ve füzeleri kullanarak düzenlediği saldırıyı kınıyor. Biz Ukrayna’da, aynı Şahed insansız hava araçları, füzeleri, aynı hava saldırısı taktiklerini kullanan Rusya’nın benzer saldırılarının dehşetini çok iyi biliyoruz.”

Avustralya

Avustralya Başbakanı Anthony Albanese, X sosyal medya platformu üzerinden yaptığı açıklamada, İran’ın İsrail’e yönelik saldırılarını kınadığını ve bu saldırıların bölgedeki tüm ülkelerin güvenliğini tehdit ettiğini ifade etti.

“İran, biz de dahil pek çok ülkenin saldırılara devam edilmemesi yönündeki çağrılarını görmezden geldi.” değerlendirmesinde bulunan Albanese, söz konusu saldırıların Orta Doğu’da daha büyük bir istikrarsızlık ve yıkım riski meydana getirdiğini kaydetti.

NATO

NATO sözcüsü Farah Dakhlallah, X hesabından yaptığı açıklamada, İttifakın İran’ın dün gece gerginliği artırmasını kınadığını ve itidal çağrısında bulunduğunu aktardı.

NATO’nun gelişmeleri yakından izlediğini belirten Dakhlallah, “Orta Doğu’daki çatışmanın kontrolden çıkmaması hayati önem taşıyor.” ifadesini kullandı.

G7

G7 Dönem Başkanı İtalya’nın çağrısıyla üye ülkelerin liderleri, İran’ın İsrail’e yönelik saldırısını tartışmak üzere video konferans görüşmesi yaptı.

Video konferansın ardından yapılan yazılı açıklamada, “G7 liderleri olarak, İran’ın İsrail’e yönelik doğrudan ve benzeri görülmemiş saldırısını en güçlü ifadelerle kınıyoruz. İran, İsrail’e yüzlerce insansız hava aracı (İHA) ve füze ateşledi. İsrail, ortaklarının yardımıyla bu saldırıyı püskürttü.” ifadelerine yer verildi.

İran-İsrail Gerilimi

İsrail, İran’ın Şam’daki konsolosluk binasına 1 Nisan’da hava saldırısı düzenlemişti. Saldırıda, İran Devrim Muhafızları Ordusundan 2’si general rütbesinde toplam 7 kişi ölmüştü.

İran, İsrail’in konsolosluk saldırısının ülkesinin topraklarına saldırı anlamına geldiğini ve misillemede bulunacaklarını duyurmuştu.

İsrail de İran’ın saldırılarına karşılık vereceğini bildirmişti.

İran dün İsrail’e yüzlerce kamikaze insansız hava aracı, balistik ve seyir füzesiyle saldırı başlatmış, bazı askeri hedeflerin vurulduğunu açıklamıştı.

İsrail ise saldırıların çoğunun hava savunma sistemlerince önlendiğini ancak güneydeki bir askeri üsse füze isabet ettiğini belirtmişti.

Filistin’e yönelik saldırılar yüzünden İsrail’e cephe alan ve seçimden sonra İsrail ile ticarete sınır getirme kararı alan Ankara henüz uluslararası kamuoyunu endişelendiren olay hakkında bir açıklama yapmadı. 

İŞTE İRAN’IN İSRAİL’E SALDIRISINA TEPKİLER

ABD

ABD Başkanı Joe Biden, İran’ın İsrail’e yönelik saldırılarını en güçlü şekilde kınadığını belirterek, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’ya “ülkeye desteklerinin tam olduğu” mesajını ilettiğini ve İran’a ortak diplomatik tepki verilmesi için G-7 liderlerini toplayacağını bildirdi.

Biden, yaptığı yazılı açıklamada, “İran ile onun Yemen, Suriye ve Irak’taki bağlantılı örgütleri, bugün İsrail’deki askeri tesislere yönelik benzeri görülmemiş bir hava saldırısı düzenledi. Bu saldırıları en güçlü şekilde kınıyorum” ifadelerini kullandı.

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu Başkanı Dennis Francis, İran’ın İsrail’e hava saldırısıyla ilgili, tüm taraflara itidal çağrısı yaptı ve olayların bölgesel bir savaşa dönüşmemesi uyarısında bulundu.

Francis, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırısına ilişkin yazılı açıklamasında, Orta Doğu’da zaten hassas olan durumun, son olaylarla daha da kırılgan hale geldiğini belirtti.

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırılarını kınadı, bölgede saldırganlığın derhal son bulması ve tüm taraflara sükunet çağrısında bulundu.

Guterres, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırılarıyla ilgili yaptığı yazılı açıklamada, “İran İslam Cumhuriyeti’nin İsrail’e yönelik kapsamlı saldırısıyla ortaya çıkan ciddi gerilimi şiddetle kınıyorum. Bu düşmanlıkların derhal son bulması çağrısında bulunuyorum” değerlendirmesinde bulundu.

AVRUPA BİRLİĞİ

AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, AB’nin, İran’ın İsrail’e yönelik saldırılarını şiddetle kınadığını bildirdi.

Borrell, sosyal medya platformu X’ten yaptığı paylaşımda, “AB, İran’ın İsrail’e kabul edilemez saldırısını şiddetle kınıyor. Bu benzeri görülmemiş bir gerilim, bölgesel güvenliğe yönelik ciddi bir tehdittir” değerlendirmesinde bulundu.

AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de “İran’ın İsrail’e yönelik bariz ve haksız saldırısını şiddetle kınıyorum. İran ve vekillerine de bu saldırılara derhal son vermesi çağrısında bulunuyorum. Artık tüm aktörlerin gerilimi daha da artırmaktan kaçınması ve bölgede istikrarın yeniden sağlanması için çalışması gerekiyor” mesajını paylaştı.

Avrupa Parlamentosu (AP) Başkanı Roberta Metsola da mesajında, saldırıların Orta Doğu’da daha fazla kaosu tetikleme riski taşıdığına dikkati çekerek, “AB, saldırıyı mümkün olan en güçlü şekilde kınıyor ve gerilimi azaltmak, durumun daha fazla kan dökülmesine dönüşmesini durdurmak için çalışmaya devam edecek” ifadesine yer verdi.

İNGİLTERE

İngiltere Başbakanı Rishi Sunak, İran’ın İsrail’e hava saldırısını şiddetle kınadıklarını belirterek, “Müttefiklerimizle durumu istikrara kavuşturmak ve gerilimin daha da tırmanmasını önlemek için acilen çalışıyoruz” ifadesini kullandı.

Sunak, X hesabından yaptığı paylaşımda, “İran rejiminin İsrail’e yönelik pervasız saldırısını en güçlü ifadelerle kınıyorum. İran bir kez daha kendi arka bahçesinde kaos tohumları ekmeye niyetli olduğunu göstermiştir” değerlendirmesinde bulundu.

FRANSA

Fransa Dışişleri Bakanı Stephane Sejourne, İran’ın İsrail’e hava saldırısını sert şekilde kınadıklarını bildirdi.

Sejourne, X hesabından yaptığı açıklamada, “Fransa, İran’ın İsrail’e karşı başlattığı saldırıyı en sert şekilde kınıyor” ifadesini kullandı.

İran’ın attığı bu eşi benzeri görülmemiş adımla istikrarsızlaştırma eylemlerinde yeni bir eşiği aştığını belirten Sejourne, İran’ın bölgede askeri gerilimin artması riskini göze aldığını aktardı. 

RUSYA

Rusya, İran’ın İsrail’e saldırısından dolayı çok endişe duyulduğunu açıklarken taraflara itidal çağrısında bulunuldu. 

Rusya Dışişleri Bakanlığı İran saldırılarıyla ilgili yaptığı açıklamada “Bölgede bir başka tehlikeli tırmanıştan duyduğumuz büyük endişeyi ifade ediyoruz. İlgili tüm tarafları itidalli davranmaya çağırıyoruz” ifadesi kullanıldı.

Rusya, İsrail’in Moskova’nın kınadığı Şam’daki İran konsolosluğunu vurmasının ardından Tahran’ın saldırının meşru müdafaa hakkı çerçevesinde yapıldığını söylediğini kaydetti.

ALMANYA

Almanya Başbakanı Olaf Scholz, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırılarını şiddetle kınadı.

Alman Hükümet Sözcüsü Steffen Hebestreit, yaptığı yazılı açıklamada, “Şansölye Olaf Scholz, Tahran’daki rejimin bu gece İsrail topraklarına başlattığı ağır hava saldırılarını şiddetle kınadı. Bu sorumsuz ve hiçbir şekilde haklı çıkarılmayacak saldırıyla İran bölgede geniş kapsamlı yangını riske ediyor” ifadelerini kullandı.

İTALYA

İtalya Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Antonio Tajani, İran’ın İsrail’e insansız hava araçlarıyla (İHA) başlattığı kapsamlı saldırının ardından Orta Doğu’daki gelişmeleri dikkat ve endişeyle izlediklerini bildirdi.

MALTA

Malta Dışişleri, Avrupa İşleri ve Ticaret Bakanı Ian Borg, İran’ın İsrail’e İHA’larla saldırı başlatmasından derin endişe duyduklarını ve tüm tarafları itidalli olmaya çağırdıklarını belirtti.

BELÇİKA VE HOLLANDA

AB Dönem Başkanı Belçika’nın Dışişleri Bakanı Hadja Lahbib de saldırıyı kınadıklarını ifade ederek, “Bu büyük bir gerilimdir ve bölgesel istikrara yönelik bir tehlikedir. Bu saldırı halkı tehlikeye atıyor ve bizi barıştan daha da uzaklaştırıyor” değerlendirmesinde bulundu.

Hollanda hükümeti, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırılarını şiddetle kınadıklarını bildirdi.

Hollanda’da geçici hükümetin Başbakanı Mark Rutte, sosyal medya hesabından, Orta Doğu’daki durumun çok endişe verici olduğunu belirterek, “Bugün erken saatlerde Hollanda ve diğer ülkeler, İran’a İsrail’e saldırmaktan vazgeçmesi yönünde net bir mesaj gönderdi” paylaşımında bulundu.

AVUSTURYA VE ÇEKYA

Avusturya ve Çekya yönetimi, İran’ın İsrail’e İHA’larla düzenlediği saldırıyı kınadı.

Avusturya Başbakanı Karl Nehammer, sosyal medya hesabı X’ten yaptığı açıklamada, “İran’ın İsrail’e yönelik saldırılarını en sert şekilde kınıyorum” ifadesini kullandı.

Çekya Başbakanı Petr Fiala, X’ten yaptığı paylaşımda, kararlı bir şekilde destekledikleri İsrail’in, kendini savunma hakkının bulunduğunu kaydetti.

Çekya Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada da İran’a tepki gösterilerek, “İsrail’e saldırmaya karar veren İran ve yandaşlarının istikrarı bozucu davranışlarını sert bir şekilde kınıyor, İsrail’in meşru müdafaa hakkını yineliyoruz” ifadesi kullanıldı. 

NORVEÇ VE DANİMARKA

Norveç Dışişleri Bakanı Espen Barth Eide de İran’ın İsrail’e yönelik “hukuka aykırı” ve “tehlikeli” saldırısını kınadığını bildirdi.

Danimarka Dışişleri Bakanı Lars Lokke Rasmussen, İran’ın İsrail’e yönelik saldırısını şiddetle kınadıklarını belirtti.

Rasmussen, X sosyal medya platformundan yaptığı paylaşımda, taraflara itidalli davranma ve gerilimi düşürme çağrısında bulundu.

POLONYA

Polonya, İran’ın İsrail’e yönelik başlattığı saldırıları şiddetle kınadığını bildirdi. 
Polonya Dışişleri Bakanlığı, X sosyal medya platformundan yaptığı paylaşımda, İran ve müttefiklerine itidalli davranma ve saldırıları acilen durdurma çağrısında bulundu.

Slovenya Dışişleri Bakanı Tanja Fajon, Orta Doğu’da gerginliğin daha da tırmanmasının son derece tehlikeli olduğunu belirtti.

YUNANİSTAN

Yunanistan hükümetinin, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırısını şiddetle kınadığı bildirildi. 
Yunanistan Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, düşmanca tavırların daha fazla yayılmasından kesinlikle kaçınılması gerektiği vurgulandı.

SUUDİ ARABİSTAN

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, bölgedeki askeri gerilimin tırmanması ve tehlikeli yansımalarından “büyük endişe duyulduğu” belirtilerek, tüm taraflara azami itidal göstermeleri, bölgeyi ve halklarını savaşın tehlikelerinden uzak tutmaları çağrısında bulunuldu.

MISIR

Mısır Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ahmed Ebu Zeyd, X sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, taraflardan azami itidalle hareket etmelerini istedi.

Ebu Zeyd, “Mısır, İran’ın İsrail’e insansız hava araçlarıyla saldırı başlatmasından ve son dönemde iki ülke arasındaki tehlikeli tırmanıştan derin endişe duymaktadır.” ifadesini kullandı. 

KATAR

Katar, İran’ın Suriye’nin başkenti Şam’daki konsolosluk binasını hedef alan İsrail saldırısına, füzeler ve kamikaze İHA’larla karşılık vermesinin ardından ilgili tüm taraflara gerilimi durdurma ve azami itidal çağrısında bulundu.

Katar Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, bölgedeki durumla ilgili derin endişe duyulduğu belirtilerek, tüm taraflardan gerilimi durdurmaları ve azami itidal göstermeleri istendi. 

ÇİN

Çin, İran’ın İsrail’e düzenlediği hava saldırılarının ardından bölgede gerilimin yükselmesinden duyulan endişeyi dile getirerek taraflara itidal çağrısında bulundu.

Dışişleri Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, gerilimin, Gazze’deki çatışmanın yayılma etkisi olduğu kaydedilerek, savaşa derhal son verilmesi gerektiği belirtildi.

JAPONYA

Japonya hükümeti, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırısının ardından, bölgede durumun sakinleştirilmesine yönelik taraflara güçlü bir şekilde çağrıda bulundu.

Japonya Dışişleri Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, “Japonya, bu saldırının Orta Doğu’daki mevcut durumu daha da kötüleştireceğinden derin kaygı duymakta ve bu gerilimi şiddetle kınamakta” ifadesine yer verilerek, Orta Doğu bölgesinde barış ve istikrarın Japonya için son derece önemli olduğu vurgulandı. 

BREZİLYA

Brezilya, İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırısının ardından, taraflara “maksimum itidal” çağrısında bulundu.

Brezilya Dışişleri Bakanlığının açıklamasında, bölgede artan gerilimin düşürülmesi için uluslararası toplumdan çaba göstermesi istendi.

İran’ın insansız hava aracı ve füze saldırısı haberlerinin endişeyle takip edildiği belirtilen açıklamada, Brezilya’nın, Gazze Şeridi’nde çatışmaların başlamasından bu yana, husumetin Batı Şeria, Lübnan, Suriye ve şimdi de İran gibi ülkelere yıkıcı şekilde yayılabileceği konusunda uyarıda bulunduğu da hatırlatıldı.

URUGUAY

Uruguay hükümetinden yapılan açıklamada ise İran’ın İsrail’e hava saldırısı kınanarak, Orta Doğu’da çatışmanın kötüleşmesinden üzüntü duyulduğu kaydedildi.

VENEZUELA

Venezuela, İran’ın İsrail’e hava saldırısının ardından, Orta Doğu’da artan gerilimden endişe duyduklarını bildirdi.

Venezuela Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, Orta Doğu’da artan gerilimin endişeyle takip edildiği belirtilerek, çatışmalara, Birleşmiş Milletlerin işlevsiz kalmasının, Filistin’de yaşanan soykırımın ve İsrail rejiminin mantıksızlığının yol açtığı kaydedildi.

ARJANTİN VE PARAGUAY

Güney Amerika ülkelerinden Arjantin ve Paraguay, İran’ın İHA’larla saldırı başlatmasının ardından İsrail’e desteğini duyurdu.

Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei’nin sosyal medya hesabından paylaştığı Başkanlık Bildirisi’nde, ülkenin İsrail ile dayanışması ve “sarsılmaz bağlılığı” vurgulandı. 

KOLOMBİYA

Kolombiya Cumhurbaşkanı Gustavo Petro, İran’ın İsrail’e İHA’larla saldırı başlatmasının ardından “3. Dünya Savaşı uyarısında” bulundu.

Sosyal medya hesabı X’ten açıklamada bulunan Petro, “Tahmin ediliyordu, şu anda insanlık hızlı şekilde iklimi karbondan arındırma hedefine doğru gitmesi gerekirken, 3. Dünya Savaşı’nın eşiğindeyiz. ABD’nin pratik olarak soykırıma destek vermesi dünyayı ateşledi.” ifadelerini kullandı.

KÖRFEZ İŞBİRLİĞİ KONSEYİ

Körfez İşbirliği Konseyi (KİK), İran’ın İsrail’e yönelik hava saldırısının ardından taraflara itidal çağrısında bulundu.

KİK Genel Sekreteri Casim Muhammed el-Budeyvi, yaptığı yazılı açıklamada, Orta Doğu’da son dönemde yaşanan gelişmeler çerçevesinde bölgesel ve küresel güvenlik ile istikrarın korunmasının önemini vurguladı.

NE OLMUŞTU?

İsrail, İran’ın Şam’daki konsolosluk binasına 1 Nisan’da hava saldırısı düzenlemişti. Saldırıda İran Devrim Muhafızları Ordusundan 2’si general 7 kişi ölmüştü.

İran, İsrail’in konsolosluk saldırısının ülkesinin topraklarına saldırı anlamına geldiğini ve misillemede bulunacaklarını duyurmuştu. İsrail ise İran’ın saldırısına karşılık vereceğini bildirmişti.

İran, dün İsrail’e yüzlerce kamikaze insansız hava aracı, balistik ve seyir füzesiyle saldırı başlatmıştı.

İran, bazı askeri hedeflerin vurulduğunu, İsrail ise saldırıların çoğunun hava savunma sistemlerince önlendiğini ancak güneydeki bir askeri üsse füze isabet ettiğini açıklamıştı.

İsrail’in İran’ın Şam’daki büyükelçilik yerleşkesinde yer alan konsolosluk binasına 1 Nisan’da hava saldırısı düzenlemesi sonrasında misilleme sözü veren Tahran yönetimi harekete geçti. İsrail’in saldırısında İran Devrim Muhafızları Ordusu’ndan 2’si general toplam 7 kişi yaşamını yitirirken İran, dün gece İsrail’e 100’den fazla insansız hava aracı ve füze ile saldırdı.

İran Devrim Muhafızları Ordusu, “İsrail’e yönelik İHA saldırısı, İsrail’in Suriye’deki İran konsolosluğuna saldırısına cevap olarak Devrim Muhafızları Ordusu Hava Kuvvetleri, siyonist rejimin topraklarındaki bazı hedefleri onlarca İHA ve füzeyle vurdu” açıklamasında bulundu.

İSRAİL: İLK DALGAYI BERTARAF ETTİK

İsrail ordusundan saldırının başlamasının ardından yapılan ilk açıklamada “Savunma sistemlerimiz saldırılarla başa çıkmaya hazır” denildi. 

İHA’ların İsrail’e ulaşmasının saatler alacağını belirten ordu açıklamasında, “Tehdit altındaki bölgelerde sirenler çalacak” denildi. 

İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant, yaptığı videolu açıklama ile İran’ın İHA ve füze saldırısının ilk dalgasının bertaraf edildiğini söyledi. Gallant, çatışmanın sürdüğünü de vurguladı.

BIDEN NETANYAHU’YU UYARDI

Öte yandan Axios isimli ABD merkezli medya kuruluşu, Beyaz Saray’dan üst düzey kaynaklara dayandırdığı haberde ABD Başkanı Joe Biden’ın İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’yu uyardığını aktardı.

Biden’ın Netanyahu’ya İran’a karşı saldırı yapma uyarısında bulunduğunu söylerken, Biden’ın olayların büyümesini istemediği de kaydedildi. Biden’ın Netanyahu’ya İsrail, ABD ve bölgedeki diğer ülkelerin ortak savunma çabaları sayesinde İran’ın saldırılarının başarısızlıkla sonuçlandığını söylediği ve Netanyahu’ya, “Bir zafer kazandın. Bu zaferi al” dediği belirtildi. 

Kaynaklar ayrıca Biden’ın Netanyahu’ya, İsrail’in İran’a olası bir karşı saldırısında ABD’nin yer almayacağını söylediğini ve Netanyahu’nun da “anladım” diye yanıt verdiğini açıkladı.

“ABD VE İNGİLİZ UÇAKLARI İHA’LARI DÜŞÜRDÜ”

İsrail’in Kanal 12 televizyonu, İran’ın İHA’lardan daha kısa uçuş süresine sahip füzeler fırlattığını duyurdu. Kanal 12, 100 kadar İHA ile sayısı belirtilmeyen füze fırlatıldığını, bunların bazılarının Suriye ve Ürdün üzerinde düşürüldüğünü belirtti.

Kanal 12 ayrıca ABD ve İngiliz askeri uçaklarının Irak-Suriye sınır bölgelerinde İran’a ait İHA’ların bazılarının düşürdüğünü ifade etti. ABD’li yetkililer de sayısı belirtilmeyen İHA’ların düşürüldüğünü doğruladı.

“BALİSTİK FÜZE SALDIRISI BAŞLADI” İDDİASI

İran’ın devlet haber ajansı IRNA’ya konuşan bir kaynak, bilinen saldırıların dışında “Tahran’ın İsrail’e karşı ilk balistik füze dalgasını başlattığını” iddia etti. İsrail ordu radyosuna konuşan ve adı açıklanmayan İsrailli yetkililer de Tahran’ın ülkeye balistik füze fırlatmasına ilişkin herhangi bir emarenin bulunmadığını belirtti.

BEYAZ SARAY: İSRAİL’E DESTEĞİMİZ TAM

Beyaz Saray, ABD Başkanı Joe Biden’ın gelişmeler üzerine ulusal güvenlik danışmanlarıyla bir araya geleceği belirtildi. Biden’ın ekibi tarafından düzenli olarak bilgilendirildiğini belirten Beyaz Saray, “İran, İsrail’e hava saldırısı başlattı. İsrail’in güvenliğine desteğimiz tam. ABD, İran’dan gelen tehditlere karşı (İsrail’in) savunmasını destekleyecek” ifadelerini kullandı.

TAHRAN’DAN TEHDİT: HAVA VE KARA SAHASINI AÇAN ÜLKELER…

İran Savunma Bakanı Muhammed Rıza Aştiyani, ülkesine yönelik saldırılara karşı uyarılarda bulundu. İranlı Bakan, “İsrail’in İran’a saldırması için hava ve kara sahasını açan ülkeler, kararlı cevabımızı alacaktır” ifadelerini kullandı.

İRAN: KONU SONUÇLANMIŞ SAYILABİLİR

İran’ın Birleşmiş Millet Daimi Temsilciliği tarafından yapılan açıklamada “İsrail’in bir daha hata yaparsa Tahran’ın karşılığının daha ağır olacağı” belirtildi ve ABD’ye mesaj verildi.

Temsilciliğin sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklama şu şekilde:

– “İran’ın BM Şartı’nın meşru savunmaya ilişkin 51. maddesine dayanarak gerçekleştirdiği askeri harekat, Siyonist rejimin Şam’daki diplomatik tesislerimize yönelik saldırısına bir cevap niteliğindeydi.

– Konu sonuçlanmış sayılabilir. Ancak İsrail rejiminin yeni bir hata yapması halinde İran’ın yanıtı çok daha sert olacaktır. Bu, İran ile haydut İsrail rejimi arasında, ABD’nin uzak durması gereken bir çatışmadır.”

SİRENLER ÇALDI, PATLAMA SESLERİ DUYULDU

Saldırının ardından Kudüs, Tel Aviv ve bazı kentlerde sirenler çalarken gökyüzünde yer yer patlama sesleri duyuldu. Fotoğrafta, Tel Aviv semalarındaki patlamalar görünüyor.

Öte yandan, İsrail acil yardım servisi Kızıl Davut Yıldızı, saldırılar nedeniyle ülkenin güneyinde 10 yaşında bir çocuğun ağır yaralandığını bildirdi.

HAVA SAHALARI KAPATILDI

Güvenlik kaynakları, Irak hava sahası üzerinde onlarca İHA’nın tespit edildiğini aktardı. Irak Ulaştırma Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada ülkenin hava sahasının kapatıldığı ve tüm hava trafiğinin durdurulduğu belirtildi. Daha sonra İsrail ve Lübnan da hava sahasını gelen ve giden uluslararası uçaklara kapattığını duyurdu. 

SAVAŞ KABİNESİ TOPLANDI

Saldırının ardından İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Savaş Kabinesi ile bir araya geldi. 

Toplantıya Savunma Bakanı Yoav Gallant, Savaş Kabinesi üyesi Benny Gantz ile Genelkurmay Başkanı Herzi Halevi’nin de katıldığı ifade edildi.

20 KG PATLAYICI TAŞIYORLAR

Eski İsrail Askeri İstihbarat Dairesi (AMAN) Başkanı Amos Yadlin, İHA’ların her birinin 20 kg kadar patlayıcı ile donatıldığını, İsrail’in hava savunma sistemlerinin bunları düşürmeye hazır olduğunu söyledi.

İsrail devlet televizyonu, İsrailli yetkililerin bir kaç gün sürecek çatışmalara ve karşılık vermeye hazırlandığını bildirdi.

Perşembe gecesi yayınlanan bir iddianameye göre bir Japon mafya babası, Myanmar’daki bir isyanı silahlandıracak makineli tüfek ve füzelerden oluşan bir cephanelik karşılığında İran’a silah üretiminde kullanılacak kalitede nükleer malzeme olan plütonyum sağlamaya çalıştı.

Savcılık avukatları 60 yaşındaki Takeshi Ebisawa’yı “Yakuza ulusötesi organize suç örgütünün” lideri olarak tanımladı.

Ebisawa, Şubat 2022’de uranyum, toryum ve plütonyum örnekleri getiren üç Myanmarlı isyancıyla birlikte Tayland’ın Phuket şehrine gitmekle suçlanıyor.

GİZLİ AJANLA BULUŞTULAR

Teröristler uluslararası bir silah kaçakçısı gibi davranan Uyuşturucuyla Mücadele İdaresi için çalışan Amerikalı bir gizli ajanla buluştular. Savcıların aktardığına göre yanında Amerikalılar için çalışan ve İranlı bir general gibi davranan başka bir adam daha vardı.

İddianameye göre, ayrılıkçılardan biri gizli ajandan otel odasına gelmesini istedi ve burada ona nükleer malzeme örnekleri gösterdi.

Savcılar, örneklerin daha sonra Taylandlı yetkililer tarafından ele geçirildiğini ve Amerikalılara teslim edildiğini, Amerikalıların da bir ABD nükleer laboratuarında yapılan testler sonucunda uranyumun yanı sıra silah kalitesinde plütonyum içerdiklerini tespit ettiklerini söyledi.

İRANLI GENERALE SATMAK İSTEMİŞ

Örnekleri gösterdikten sonra Ebisawa ve diğer gruptakilerin, gizli ajan ve sözde İranlı general ile “nükleer malzeme karşılığında silah anlaşması” konusunu görüştükleri ve kayıt altına alınan bir toplantı yaptıkları belirtildi.

İddianamede Phuket’teki toplantı, Ebisawa’nın Myanmar’daki isyanın liderleri ile İran arasında bir aracı olarak hareket etmeye çalıştığı 2020’de başlayan bir dizi telefon görüşmesi ve video konferans toplantısının doruk noktası olarak sunuluyor. Ebisawa’nın ajana ve İranlı bir general sandığı kişiye “satmak istediği büyük miktarda nükleer malzemeye” erişimi olduğunu açıkladığı söyleniyor.

“SAĞLIĞINIZ İÇİN İYİ DEĞİL” DEDİ

Ebisawa’nın bir Geiger sayacının yanında bir malzeme örneğinin fotoğraflarını gönderdiği ve uranyum almakla ilgilenen bir alıcıları olup olmadığını sorduğu ve “sağlığınız için iyi değil” tavsiyesinde bulunduğu söyleniyor.

Gizli ajan kendisine “General”in “çok ilgilendiğini” söylerken bunun elektrik üretmek için değil İran’ın nükleer silah programının bir parçası olarak kullanılacağını aktardı.

Ebisawa’nın bir maden şirketinden 6.9 milyon dolar karşılığında 50 metrik ton uranyum ve toryum tedarik etme teklifini ilettiği iddia ediliyor. Savcılar, Ebisawa’nın daha güçlü olabilecek plütonyuma da erişimi olduğunu söylediğini belirtti.

BİR MİLYON MERMİ TALEP ETMİŞ

Ebisawa bu maddelerin ticaretini yapmak için lisansı olmadığını kabul ettikten sonra, gizli ajan ile arasında şöyle bir diyalog oldu.

Gizli ajan: Bu çok sessiz ve gizli bir yasadışı işlem olacak.

Ebisawa: Evet. İşte bu yüzden bu konuda hızlı konuşmamız gerekiyor.

Savcılar, bu görüşmeler sürerken Ebisawa’nın kendilerine muazzam miktarda silah satın almak istediğini bildirdiğini ve Myanmarlı bir isyancı grubun lideri tarafından istenen 5.000 AK-47, bir milyon mermi, 20 M60 makineli tüfek, roketler ve 20 karadan havaya füze talep eden bir alışveriş listesi gönderdiğini söyledi.

Ebisawa’nın Myanmarlı isyancı grup liderine, silah alımlarını finanse etmek için kendisi aracılığıyla İran’a nükleer malzeme satmayı önerdiği söyleniyor.

İsyancılar, daha sonraki bir toplantıda, “kullanıma hazır” 100 kilogram zenginleştirilmiş uranyuma sahip olduklarını ve 30 gün içinde hazır olabilecek 500 kilogram daha olduğunu iddia ettiler.

New York’ta tutuklanan Ebisawa uyuşturucu kaçakçılığı suçlamasıyla da karşı karşıya. Perşembe günü Manhattan’da hakim karşısına çıkacak olan Ebisawa, uluslararası nükleer madde kaçakçılığı ve buna bağlı olarak onlarca yıl hapis cezası gerektiren komplo suçlamalarıyla resmen suçlanacak.

Fırat Nehri’nin batı yakasındaki İran destekli gruplar, 7 Şubat’ı 8 Şubat’a bağlayan gece de ABD güçlerinin konuşlandığı Ömer Petrol Sahası Üssü’ne kamikaze insansız hava araçlarıyla (İHA) saldırısı düzenlemişti.

Terör örgütü PKK/YPG, 4 Şubat’ta, Ömer Petrol Sahası’nın yakınındaki karargaha düzenlenen kamikaze İHA saldırılarıyla 6 teröristin öldüğünü iddia etmişti.

ABD, 28 Ocak’ta Suriye-Ürdün sınırındaki Amerikan üssüne yönelik saldırıya karşılık olarak 3 Şubat’ta Suriye ve Irak’ta İran Devrim Muhafızları Ordusu Kudüs Gücü ile bağlı milis gruplara ait en az 85 hedefin hava saldırısıyla vurulduğu duyurmuştu.

Suriye’de ABD güçlerinin konuşlandığı üslere Ekim 2023’ten bu yana roket ve aidiyeti bilinmeyen kamikaze insansız hava araçlarıyla çok sayıda saldırı gerçekleştirilmişti.

Fırat Nehri’nin doğusunda kalan Deyrizor toprakları, ABD destekli terör örgütü PKK/YPG’nin işgalinde, il merkezi ve diğer kırsal bölgeler ise Suriye ve İran destekli grupların kontrolünde bulunuyor.

İRAN’DAN ABD’YE KINAMA

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Nasır Kenani, yaptığı yazılı açıklamada, söz konusu eylemin, Irak’ın “ulusal egemenliğinin ve toprak bütünlüğünün ihlali” olduğu değerlendirmesinde bulunarak uluslararası hukuk ve ilkelere aykırı olduğunu belirtti.

ABD’nin Bağdat’ta Şii milis gücü Haşdi Şabi çatısı altında bulunan Ketaib Hizbullah’a bağlı komutanlardan Abu Bakır es-Saadi’yi hedef aldığı hava saldırısına tepki gösteren Kenani, “ABD CENTCOM terör gücünün Bağdat’taki saldırgan eylemi, Siyonist rejimin (İsrail’in) mazlum Filistin halkına karşı işlediği suçlara verdiği tam desteğin devamı doğrultusunda gerçekleştirdiğini” ifade etti.

Kenani, Irak halkı ve hükümetine başsağlığı dileğinde bulunarak “ABD’nin bu tür maceralarının devam etmesinin bölgesel ve uluslararası barışa ve güvenliğe karşı bir tehdit” olduğu değerlendirmesinde bulundu.

ABD’nin bölgedeki eylemlerini “yasa dışı ve tek taraflı saldırılar” olarak nitelendiren Kenani, saldırıların önlenmesi ve istikrarsızlığın genişlemesinin engellenmesi konusunda Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin yanı sıra uluslararası toplumun da sorumluluğunun bulunduğunu ifade etti.

ABD’NİN SALDIRILARI

Haşdi Şabi’nin komutanlarından Abu Bakır es-Saadi’nin dün Bağdat’taki hava saldırısında öldürüldüğü belirtilmişti.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) ABD güçlerinin, ABD askerlerine yönelik saldırılara yanıt olarak Irak’ta 7 Şubat Çarşamba günü saat 21.30 sularında tek taraflı bir saldırı düzenlediğini ve (Şii milis gücü) Ketaib Hizbullah grubundan bir komutanın öldürüldüğünü duyurmuştu.

Irak hükümetine bağlı Güvenlik Medya Ağı Başkanı General Tahsin Hafaci ise yaptığı yazılı açıklamada, ABD’nin Bağdat’ta Haşdi Şabi komutanına yaptığı saldırının Irak ve ABD arasındaki tüm anlaşmaları baltaladığını belirterek, “Irak’ın güvenliği ve selametini tehdit eden bu saldırıdan ABD ve koalisyon güçlerini sorumlu tutuyoruz.” ifadesini kullanmıştı.

CENTCOM, bir süre önce, 3 Amerikalı askerin öldüğü, 40’tan fazla askerin yaralandığı ABD’ye ait Kule 22 adlı üsse yapılan saldırıya karşılık olarak Irak ve Suriye’de İran Devrim Muhafızları Ordusuna ait hedeflere yönelik 2 Şubat’tan itibaren hava saldırıları düzenlediğini duyurmuştu.

TELEGRAM GRUBUNDA GÖÇMENLİK TARTIŞMASI

İran vatandaşı Omar S.D.’ye ait olduğu iddia edilen bir instagram hesabından paylaşılan birçok görüntüde gemi içinde yolculuk yapan ve düzensiz bir şekilde kamara ve güvertede oturan çok sayıda kişinin yer aldığı, bu kişilerin hesabın sahibi olan kişiye teşekkür ettiği; bir videoda ise Farsça konuşan bir kadının tarih ve hesap sahibi kişinin adını vererek “İtalya sularına girdik” ifadelerini kullandığı görüldü. Aynı Instagram hesabına eklenilen link vasıtasıyla ulaşılabilen mesajlaşma uygulaması Telegram’da bulunan açık grupta ise göçmenlerin sorularına verilen yanıtlar görülüyor. Grupta, yasal, yasadışı göçmenlik, iltica şartları ve yöntemlerin detaylarının tartışılması da dikkat çekiyor. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’na M.S. tarafından yapılan suç duyurusu üzerine başlatılan soruşturma ise sürüyor.

SOSYAL MEDYA REKLAMLARIYLA ULAŞIYORLAR

İstanbul’da yaşayan Leila P. ile Younes M. ve Omar S.D. ve Akoo R. isimli 4 İran uyruklu kişi hakkında silahlı örgüt kurarak başta yağma; insan kaçakçılığı, adam kaçırma, tecavüz ve tehdit suçları işledikleri iddiasıyla İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’na M.S. tarafından suç duyurusunda bulunuldu. İran uyruklu 4 şüphelinin, İran üzerinden Türkiye’ye gelen mülteci ve göçmenlere sosyal medya hesapları ve internet reklamlarıyla ulaştığı; İstanbul’a gelen göçmenlere konaklamak için çeşitli ilçelerde yer tahsis ettikleri, Çanakkale ve Muğla gibi Ege Denizi’ne kıyısı bulunan şehirlerden deniz yoluyla başta İtalya ve Almanya olmak üzere, Avrupa ülkelerine göçmen taşıdıkları öne sürüldü.

“İTALYA SULARINA GİRDİK”

İran vatandaşı Omar S. D.’ye ait olduğu belirtilen instagram hesabında yer alan videolarda ise, açık denizde seyreden gemilerin güverte ve kamaralarında düzensiz bir şekilde oturan çok sayıda kişinin, Farsça ve Kürtçe konuşarak İtalya’ya gitmekte olduklarını söylediği; bir başka videoda ise Farsça konuşan bir kadının tarih ve hesap sahibinin adını vererek “İtalya sularına girdik” ifadesini kullandığı anlar yer aldı.

UYGULAMA ÜZERİNDEN SİLAHLI TEHDİT

Telegram uygulamasında açılan bir grupta ise çete mensubu olduğu iddia edilen bir kişinin silah fotoğrafı paylaşarak, tehdit söylemlerinde bulunduğu görülüyor. Yüzlerce kişinin yer aldığı bu grupta, Avrupa ülkelerine dair iltica şartlarının, kaçak yolculuk imkanları ile yasal ve yasadışı göçmenliğe dair bilgilerin tartışıldığı; göçmenlerin birbirlerine karşılıklı tavsiyeler verdiği ve sorular sorduğu görüldü.

Çete kurduğu öne sürülen kişilerin İtalya’ya gitmek isteyenlerden rotaya göre kişi başı 8-9 bin dolar ücret istedikleri, Türkiye’de yaşayan bazı İranlılardan haraç aldıkları ve tehdit ettikleri, bazı göçmenleri ise dolandırdıkları iddia edildi.

TELEGRAM GRUBUNDA 14 BİN KİŞİ

Instagram hesabında bağlantısı da yer alan ve bir mesajlaşma uygulaması olan Telegram’da bulunan açık grupta, göçmenlerin sorularına verilen yanıtlar da ortaya çıktı. Yaklaşık 14 bin kişinin bulunduğu bu grupta, göçmenlere Avrupa’ya gitme yöntemlerinin anlatıldığı, yasadışı yolculuk yapmak isteyen göçmenlerle iletişime geçildiği ve sorularına grup yöneticisi bir ekip tarafından yanıt verilmesi dikkat çekti.

O yanıtlarda “Gemiler ve motorları sağlam, yola çıkmadan önce kontrol ediliyor, gemilerde 30-50 bin dolar maaşla çalışan Ukrayna ve Rus uyruklu kaptanlarımız var”, “Ücret 9 bin dolar ve varış yerinde ödüyorsunuz”, “Her yaşa kadar yolcu kabul edilir, 9 yaş altındaki çocuklardan yetişkin ücretinin yarısı alınır yani, 4 bin 500 dolar” ifadeleri kullanıldı.

Gemi yolculuğu yapacak göçmenlere “Gemide herkes yanına bir sırt çantası alabilir, yanınızda olması gerekenler; İtalya’dan yola devam etmeniz için birtakım temiz kıyafet, gıda, gerekli ekipmanlar ve 400-500 Euro nakit para, cep telefonunuz, Türk veya Yunan deniz polislerine yakalanmamanız, takip edilmemeniz ve güvenliğiniz için sizden alınacak ve İtalyan sularında size teslim edilecektir. Mümkün olduğunca iş birliği yapın” mesajları yer aldı.

KARA YOLCULUĞU ALTERNATİFİ

Aynı grupta bir yönetici tarafından paylaşıldığı görülen farklı bir mesajda ise “Türkiye’den Yunanistan’a giden rota iki güzergahtan oluşuyor, TIR güzergahı: 6.800 Euro ve taksi güzergahı: 5.000 Euro. İstanbul’dan TIR güzergahına binip Selanik’e gidiyorsunuz ve yürümeden Atina’ya doğru devam ediyorsunuz” ifadeleri yer alırken mesajın devamında ise “Türkiye-Yunanistan sınırının sıfır noktasına kadar taksi güzergahından 4-6 kişi ile gidiyorsunuz ve Türkiye-Yunanistan sınırını yaya olarak geçiyorsunuz ve taksinin olması gereken noktada sizi almasını bekleyeceksiniz ve taksi sizi alıp Selanik şehrine götürecek” ifadeleri yer aldı.

“İRAN’DAN GİRİP 15-20 GÜN KALIYORLAR”

İddiaya göre kendisinden bir sene içinde para isteyen şebekeye istediği para vermeyen M.S. ailesiyle tehdit edildi. Bunun üzerine İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulunan M.S, şöyle konuştu:

– Bunların hepsi 4 kişi. Bir grupta, mesela 20-25 kişi ama ben dördünü tanıyorum. Misafirler, yolcular İran ve Afganistan tarafından kaçak şekilde İstanbul’a geliyorlar. Burada 15-20 gün 100-150 kişi kalıyorlar. Buradan tekneyle Fethiye, Marmaris ve Çanakkale tarafından, İtalya’ya gidiyorlar. İran’dan Türkiye’ye ise kaçak şekilde giriyorlar” dedi.

TEK SEFERDE 70-80 KAÇAK

M.S. “Sosyal medyada çok reklamları var, Telegram ve Instagram’da. İngilizce dil desteği ve Avrupa’dan numaraları var. Siz mesela aradınız, size diyorlar ki ben sizi İtalya’ya götürürüm ama şu kadar para alırım. Buradan İtalya’ya kişi başı 8 bin dolara götürüyorlar. Bir seferde de 70-80 kişiyi götürüyorlar” şeklinde konuştu.

M.S. “Sosyal medya hesaplarında yer alan videodakiler kaçak. Bunların hepsi kaçak. Mesela bir balıkçı teknesinin içinde 80 kişi var, hepsi kaçak. İstanbul’dan 10 tane minibüs ya da kamyon kiralıyorlar, bunları oralara götürmek için” dedi.

5-10 GÜNDE BİR EV DEĞİŞTİRİYORLAR

Ailsinin ve kendisinin tehdit edildiğini ifade eden M.S. “Beni bu 4 kişi de tehdit ediyor. Ben ve ailemin can güvenliği yok. Bu yüzden ismimi vermiyorum, can güvenliğim yok. Sosyal medyada Instagram’da bir sayfaları, Telegramda 2 kanalları var. Her ay 20 bin lira ile 50 bin lira arasında reklam parası veriyorlar bunlara” diye konuştu.

M.S., “Bunların sabit bir evi yok, ev değiştiriyorlar. Her 5-10 günde bir ev değiştiriyorlar. Bunlar ev kiraladı diyelim, 50 kişi Beylikdüzü, 50 kişi Mecidiyeköy, 50 kişi Fatih tarafında konaklatıyor. Hepsi 15-20 gün İstanbul’da kalıyor, daha sonra 10-15 dolmuşla Çanakkale, Marmaris tarafına götürülüyorlar” dedi.

ÖNCE İTALYA ORADAN ALMANYA

Kaçak yolculuğun bedeli hakkında da bilgi veren M.S. sözlerini şöyle noktaladı:

– Bunların temiz bir işi yok, bunlar çetedir. Tecavüz var, insan kaçakçılığı ve silah var. Temiz bir işleri yok, hepsi kara iş. Mesela ben yolcuyum, ben sadece İstanbul’dan İtalya’ya gitmek istiyorum ve başka hiçbir işim yok. Lakin kaçak olan insanda para çok. Bunlar da mesela 8 bin dolar istiyorlar, bunun sadece bin doları masraftır. Geri kalanı yani 7 bin doları ise kazançtır. Benim de giden tanıdıklarım oldu, bir iki kişi var. Şimdi Almanya tarafındalar. Onlar da bu şekilde yola çıktılar. İran’dan Türkiye’ye geliyorsun, 15-20 gün bekliyorsun, önce İtalya sonrasında ise Almanya.

Reuters’a konuşan konuyla ilgili bilgi sahibi dört İranlı kaynak ve bir diplomat, Kızıldeniz’deki saldırılarla Çin ile İran arasındaki ticari ilişkilere dair değerlendirmelerin Pekin ve Tahran’da yakın zamanda düzenlenen birkaç toplantıda yapıldığını ifade ettiler, fakat bu toplantıların ne zaman yapıldığı ya da kimlerin bu toplantılara katıldığı konusunda ayrıntı vermediler.

Görüşmeler hakkında bilgi sahibi İranlı bir yetkili şunları söyledi:

“Esasında Çin şöyle diyor: ‘Eğer çıkarlarımız herhangi bir şekilde zarar görürse, bu (durum) Tahran’la olan ticaretimizi etkileyecektir. Bu yüzden Husilere itidalli olmalarını söyleyin'”

Yemen’in büyük bölümünü kontrol eden İran destekli Husiler, Filistinlilere destek olmak için Kızıldeniz’den geçen gemilere Kasım 2023’ten beri saldırıyor. Kızıldeniz’deki saldırılar, küresel ticari geçişlerin yaklaşık yüzde 12’sinin yapıldığı Süveyş Kanalı’ndan gemilerin geçmesini engelledi. Süveyş Kanalı, Asya ile Avrupa arasındaki ticari taşımacılık için hayati öneme sahip.

Husilerin Kızıldeniz’in girişindeki Babülmendep Boğazı’ndan geçen gemilere saldırması küresel ticareti sekteye uğratmış ve birçok deniz taşımacılığı şirketinin gemilerini Ümit Burnu rotasına yönlendirmesine yol açmıştı. Gemilerin Afrika’nın etrafından dolaşması sevkiyat süresini yaklaşık 10 ila 14 gün uzatabiliyor. Bu da navlun ve sigorta maliyetlerini keskin bir şekilde artırıyor.

Kızıldeniz’deki gemilere yönelik saldırıların sebep olduğu ticari aksamalar nedeniyle ABD’li elektrikli araç üreticisi Tesla, Berlin fabrikasındaki otomobil üretimini geçici olarak durduracağını, çoğunluk hissesi Çinli Geely’e 0175.HK ait otomobil üreticisi Volvo Cars ise Belçika’daki fabrikasında üretimi üç günlüğüne durduracağını açıklamıştı.

Bunun üzerine ABD ve İngiltere, Yemen’deki Husilere karşı deniz ve havadan misilleme saldırıları düzenlemişti. İran ise bu saldırılardan ötürü ABD ve İngiltere’yi kınamıştı.

ÇİN İLE İRAN’IN TİCARİ İLİŞKİLERİ

Çin son on yıldır İran’ın en büyük ticari ortağı olsa da iki ülke arasındaki ticari ilişki orantısız bir durumda.

Ticaret analiz şirketi Kpler’in tanker takip verilerine göre, Çinli petrol rafinerileri geçen yıl İran’ın ihraç ettiği ham petrolün yüzde 90’ından fazlasını satın aldı. ABD’nin İran’a yönelik yaptırımları nedeniyle ABD’li ve Avrupalı şirketler İran petrolünü alamazken, bu durumu fırsat bilen Çinli şirketler İran petrolünü yüksek iskontolu olarak satın aldı.

Buna karşın, İran petrolü Çin’in ham petrol ithalatının yalnızca yüzde 10’unu oluşturuyor. Çin’in enerji ihtiyacını karşılamak için başka ülkelerden birçok tedarikçisi var.

İranlı kaynakların verdikleri bilgiye göre, Çinli yetkililer Çin ile bağlantılı herhangi bir geminin saldırıya uğraması ya da Çin’in çıkarlarının herhangi bir şekilde etkilenmesi durumunda İran’ın Çin’i büyük bir hayal kırıklığına uğratacağını belirttiler. İranlı kaynaklardan biri, Çin’in İran için önemli olduğunu fakat İran’ın Yemen’deki Husilerin yanı sıra Gazze, Lübnan, Suriye ve Irak’ta da vekilleri bulunduğunu ve bölgesel ittifaklarının karar alma sürecinde önemli bir rol oynadığını ifade etti.

İranlı kaynaklar, İran’ın Husiler, Lübnan Hizbullah’ı, Hamas ve Irak ile Suriye’deki milisleri içeren “Mukavemet Mihveri” ittifakının lideri olarak oynadığı rolün, Gazze yüzünden bölgesel bir savaşın içine çekilmemek için başka bir güvenceyle dengelenmesinin gerektiğini belirttiler.

Bir strateji merkezinin de başında bulunan emekli Tümamiral Yaycı, SÖZCÜ Medya Grubu Ankara Temsilcisi Saygı Öztürk’ün sorularını yanıtladı.

HUSİLER, ABD VE TÜRKİYE

Tüm bu gelişmeler üzerine Aralık 2023’te ABD ve İngiltere’nin öncülüğünde “Refah Muhafızı Operasyonu” başlatıldı. Bu operasyon, Husiler öncülüğündeki ticaret gemilerine olan saldırılara yanıt vermek amacıyla oluşturulan çok uluslu bir koalisyon olarak duyuruldu. Husiler’in saldırılarına devam etmesi gerekçe gösterilerek 14 Aralık 2024’te Amerikan ve İngiliz gemilerinden Yemen’de Husilerin askeri kapasitesini azaltmayı amaçlayan füze saldırıları başlatıldı. Aralarında silah depoları, lojistik merkezler ve hava savunma sistemlerinin de bulunduğu yaklaşık 30 nokta vuruldu.

Deniz Kuvvetleri Komutanlığı eski Kurmay Başkanı Tümamiral Cihat Yaycı, aynı zamanda bir strateji merkezinin de yöneticisi. Gelişmeleri Yaycı, SÖZCÜ’ye şöyle yorumladı: Yemen’de İran destekli Husiler’e ve tesislerine yönelik ABD ve İngiltere’nin söz konusu operasyonu başladığında bölgemizdeki gerilimin tırmanmasında İran’ın ın hamleleri ülkemiz için riskler yaratıyor. İran’ın sözde Suriye’deki etkisini kırmak bahanesiyle PKK ve YPG terör grupları ABD tarafından hareketlendirilebilir. Aynı zamanda, ülkemiz içerisinde ve ülkemize yönelik PKK terör faaliyetleri risklerini yükseltebilecektir. Türkiye’yi (bir müttefik olarak) Ortadoğu’da savaş bataklığına sürüklemek isteyen güçler var. Maalesef, ‘ülkemiz içerisinde ve ülkemize yönelik PKK terör faaliyetleri olasılık ve risklerinin yükselebileceğine’ dair değerlendirmelerimiz doğru çıktı ve malum PKK saldırıları oldu.

İran’ın hamlelerinin bölgeyi ve ülkemizi nasıl etkileyeceğini Cihat Yaycı şöyle yorumladı: İran, ABD ve İsrail’e Irak ve Suriye’de alan açıcı hamlelerine başladı. Irak’ın kuzeyinde Erbil’de bazı hedeflere 16 Ocak 2024’te füze ve SİHA’lar vasıtasıyla hava saldırıları düzenledi. ABD, bu saldırıları bahane edip, bölgeye hava savunma sistemleri getirip PKK’ya hava savunma şemsiyesi sağlayabilir. İsrail de misilleme bahanesi ile Suriye’de İran destekli gruplara operasyon adı altında PKK/YPG’ye alan açabilir. Tüm bunların Türkiye’nin güvenliğine tehlike ve tehdit oluşturacağına dair endişelerimizi artırıyor. İran’ın Irak’ın kuzeyine saldırısını bahane eden İsrail’in, Suriye’nin Halep kentini bombaladığını, bombalamayı sürdürdüğünü, bomba seslerinin Hatay’ın Reyhanlı ilçesinde de duyulduğunu hatırlatan Yaycı “Halep ile Gazze’nin Allah aşkına ne alakası var?” dedi.

İŞİD’İ ETKİN GÜÇ MÜ

Suriye’nin toprak bütünlüğünü “sözde savunmak” için Suriye’ye gelen ve Suriye hava sahasını Suriye adına yaklaşık 12 yıldır Rusya’nın kontrol ettiğini hatırlatan Yayycı, sözlerini şöyle sürdürdü: Rusya, kontrolü altında olan Suriye hava sahasına İsrail uçaklarının girmesine ve saldırılarına niçin göz yumuyor? Suriye’ye İsrail saldırısı yetmiyormuş gibi 16 Ocak 2024’te İran Devrim Muhafızları, Suriye’nin kuzeyindeki IŞİD mevzilerine füze ve insansız hava araçlarıyla saldırdı. Bu saldırılarda Türkmenlerin yoğunlukla yaşadığı Halep’in kırsal bölgeleri de hedef alındı. Çok enteresan bir şekilde saldırının, ‘IŞİD’in İran’ın güneyindeki Kerman ve Rask kentlerinde düzenlediği saldırılara misilleme olduğu’ belirtildi. İran, ABD’nin ‘İŞİD’in Suriye’de mücadele edilmesi gereken etkin ve güçlü bir örgüt durumunu muhafaza ediyor’ iddiasını ve PKK/YPG’yi destekleme gerekçesini tam da ABD’nin istediği gibi destekliyor.

BİZE TEHDİT BÜYÜYOR

Bölgede yaşanan gelişmelerden en çok Türkmenler ve Suriye’nin etkilendiğini belirten Yaycı “PKK/YPG ise adeta korunuyor ve alanı genişletiliyor. Böylece Türkiye’ye yönelik tehdit de büyüyor” dedi. Yaycı, Pakistan-İran arasındaki füze atışlarını da şöyle yorumladı: İran 17 Ocak 2024’te bu kez de Türkiye’nin ve Çin’in en önemli müttefiki Pakistan’a saldırdı.İran Devrim Muhafızları, Pakistan’da silahlı Ceyş el Adl grubunun üsleri olarak tanımladığı yerleri hedef aldı ve sözde saldırılar Ceyş el Adl’in İranlı sınır muhafızlarını öldürdüğü saldırılara yanıt idi. İran’ın Pakistan’a saldırısının ne amaçla yapıldığı merak ediliyor. Zamanında hegemonik güçlerin Irak’a yaptıkları gibi İran vasıtasıyla Batı müttefiki Hindistan’ın rakibi, Türkiye ve Çin’in müttefiki Pakistan’ı yıpratmak amaçlanıyor. Böylece ABD ve Batı müttefiki Hindistan’a alan açmak isteniyor. Ayrıca, ABD’nin son zamanlarda Çin’in ‘Bir kuşak, bir yol’ projesine alternatif geliştirdiği Hindistan Ortadoğu Koridoruna (IMEC) zemin oluşturuyor.

Bölgemizdeki gelişmeleri yakından izleyen Cihat Yaycı, gelişmelerden oluşan resmi şöyle tanımladı: Jeopolitik bir gözle bakıldığında bu olaylar arasında ister istemez bir bağ olduğu şüphesi oluşuyor. Türkiye’ye yönelik terör saldırıları, İran’ın son hamleleri, ABD ve İsrail’in Türkiye karşıtı tutumlarından bağımsız değerlendirilmemeli. Yaşananlar dünya kamuoyunda bir savaş dinamiği olarak algılansa da, savaş ve çatışmaların bir ‘cambaza bak’ şeklinde cereyan edebileceği unutulmamalı. Uluslararası ilişkilerde ‘Masanın üstünde sağ elleri ile bilek güreşi yapıyor görünenler, masanın altında sol elleri ile el sıkışıyor olabilir!’ Dolayısıyla sorulması gereken daimi ve genel soru ‘Hacivat-Karagöz’ü perdenin arkasında kim/kimler oynatıyor?’ Bu sorunun cevabı ise müteakip eylemlerde yazıyor”

ÇOK AKTÖRLÜ İŞBİRLİĞİ

Bu gelişmelerin Türkiye’ye etkileri ne olabileceğine ilişkin soruyu, Yaycı şöyle cevaplandırdı: Güney sınırlarımızda perde arkasında çok aktörlü (ABD, İsrail, İran ve Rusya) kolektif bir iş birliğinin olduğu görülmektedir. Görülen odur ki, İsrail ve ABD’nin bölgede PKK/YPG dışında da örtülü bir tetikçiye daha sahip olduğuna işaret etmektedir. Bu işbirliği Türkiye’ye yönelik hamleleri barındırmaktadır. Son süreçte gerçekleşen PKK saldırıları bu gelişmelerden bağımsız değerlendirilmemeli. İran’ın tüm eylemleri PKK/YPG’ye ve İsrail’e alan açmaktadır. İran’ın eylemlerini gerekçe gösterecek olan ABD ve İsrail (Rusya’nın sessiz desteği ile) Suriye’de sözde ‘İran destekli grupları temizleme’ bahanesiyle PKK/YPG’yi kullanıp, PKK/YPG’nin Suriye’deki alanını İsrail’e doğru genişletebilir.

TÜRKİYE İLE İSRAİL KOMŞU OLUR!

TÜMAMİRAL Yaycı anlatıyor: İsrail ‘Bana İran destekli gruplar Lübnan ve Suriye üzerinden saldırıyor’ bahanesi ile Lübnan ve Suriye’de terör örgütü PKK’nın kontrol ettiği alan ile birleşecek şekilde işgallere başlayabilir. Nihayetinde kurulacak olan bir PKK/YPGİSTAN veya TERÖRİSTAN vasıtasıyla İsrail Türkiye’ye dolaylı komşu bile olabilir. Bu durum beka ve güvenliği bakımından Türkiye tarafından kabul ve tahammül edilebilir bir durum değildir. Mutlaka buna karşı da gerekli tedbirler alınmalıdır…

SURİYE’DEKİ VARLIĞIMIZ ARTIRILMALI

Emekli Tümamiral ve strateji merkezi yöneticisi Cihat Yaycı, bölgede meydana gelen gelişmelerin dikkate alınıp Türkiye’nin Suriye’deki askeri varlığını takviye ve tahkim etmesinin önemli bir gereklilik olduğunu vurguladı. Yaycı şu uyarıda bulundu: Bu arada Türkiye’ye yönelik terör faaliyetleri nedeniyle güney sınırlarımızda toplanan dikkatimizi dağıtmak ve durumdan istifade etmek isteyenler olabilir. Bu maksatla çeşitli devletlerin işbirliğiyle başka bir alanda yeni bir sorunlu bölge yaratılabilir. Bu kapsamda Kıbrıs’ta Rum yönetimi tarafından KKTC topraklarına yönelik provokatif mütecaviz askeri hareketlilikler ve çeşitli saldırılar olabilir. Devletimizin tüm bu hususları değerlendirip gerekli tedbirleri aldığından ve alacağından şüphem yoktur.