Yüksek oranlı ürün teslim ettiği halde düşük oranlı KDV kesen işletmelere yönelik Beşiktaş, Şişli, Fatih, Beyoğlu ve Kadıköy’de gerçekleştirilen saha denetimlerine 200 gelir uzmanı katıldı. Denetimlerde yaklaşık 1600 mükellef denetlendi. 

Yapılan incelemelerde usulsüzlük tespit edilen işletmeler hakkında tutanak tutularak cezai işlem uygulandı. 

İstanbul Vergi Dairesi Başkanı Rıza Bilgiç, vergi denetimi öncesi İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığında gazetecilere, bugün 45 araç ve 200 gelir uzmanının katılımıyla Beşiktaş, Şişli, Fatih, Beyoğlu ve Kadıköy’de restoran, pastane, fırın, kafe ve eczane işletmek suretiyle faaliyet gösteren mükelleflere yönelik vergi denetimlerinin gerçekleştirildiğini söyledi. 

Yapılan denetimlere ilişkin detayları paylaşan Bilgiç, sözlerini şöyle sürdürdü: 

“Bu kapsamda KDV oranlarına ilişkin denetim, ödeme kaydedici cihaz ve pos cihazı denetimi, kira ödemeleri, iş yeri kiralıksa ödemelerin bankadan mı elden mi yapıldığına ilişkin tespit, bankadan yapılıyorsa banka dekontlarının tespiti, pos cihazları işletmeye ait mi değil mi işletmeye ait olmayan pos cihazları kullanıyorsa bunların tespiti, kayıt dışı istihdam bulunması durumunda bunun tespiti ve IBAN numarasına hesaben ödeme alan işletmeler varsa bu IBAN numaralarının tespiti işletmeye ait olup olmadıkları konularının tespitiyle alakalı vergi denetimi gerçekleştireceğiz. Yaklaşık 1600 mükellef denetleniyor.” 

Rıza Bilgiç, İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı olarak vergi denetimlerinde en önemli amaçlarının “kayıt dışılığı ve kayıt dışı faaliyetleri engellemek” olduğunun altını çizerek, “Bu kapsamda özellikle KDV oranlarını yanlış uygulamak suretiyle yüksek oranlı ürün teslim ettiği halde, düşük oranlı KDV kesen ve belge düzenleyen mükelleflerle alakalı denetimlerimiz artarak devam edecek.” diye konuştu. 

Denetimlerde hem mükelleflere hem de vatandaşlara vergi konusunda rehberlik etmeye çalıştıklarını da anlatan Bilgiç, uyumlu olmayan mükelleflere cezai müeyyideleri uygulamak suretiyle kayıt dışılığı önlemek için çalışmalarını sürdürdüklerini söyledi. 

VATANDAŞLARA ÇAĞRI

İstanbul Vergi Dairesi Başkanı Bilgiç, son günlerde özellikle KDV oranlarını yanlış ve hatalı uygulayan işletmeler ve mükelleflerle ilgili denetimlerin artarak devam ettiğini kaydederek, şu ifadeleri kullandı: 

“Vatandaşlarımızdan yaptıkları alışverişlerde aldıkları ürün ve hizmetin belgeye intikal edip etmediğini tespit etmelerini ve bunu kontrol etmelerini istiyoruz. Aksi bir durumda karşılaşmaları halinde de gerek CİMER gerek VİMER vasıtasıyla bunları bizlere, Gelir İdaresi Başkanlığımıza intikal ettirmeleri durumunda gerekli incelemeler ivedilikle yapılacaktır. Hem vatandaşlarımıza hem de kurum olarak mükelleflerimize şu ana kadar yaptıkları olumlu faaliyetlerden ve katkılardan ötürü teşekkür ediyorum. Amacımız; vergi bilincini topluma yaymaya çalışmak ve kayıt dışılığı önlemektir. Kayıt dışılığı önlemek birinci vazifemizdir.” 

Rıza Bilgiç, gerek fiş ya da fatura düzenlemeyen gerekse de KDV oranlarını hatalı olarak uygulayan mükelleflere ceza kesileceğini belirterek, vergi mevzuatı uyarınca fiş vermeyen işletmelere her bir fiş için 3 bin 400 lira, fatura vermeyen işletmelere ise her fatura için 3 bin 400 liradan az olmamak üzere belgede yer alması gereken tutarın yüzde 10’u oranında özel usulsüzlük cezası kesildiğini anlattı. 

Yapılan denetimlerde yeni nesil ödeme kaydedici cihaz kullanması gereken mükelleflerin bu cihazları kullanıp kullanmadığını ve bu cihazlarla satış yazılımları arasında entegrasyon yapılıp yapılmadığının da kontrol ettiklerini dile getiren Bilgiç, şu bilgileri verdi: 

“Yeni nesil ödeme kaydedici cihaz kullanması gerektiği halde kullanmayan işletmelerle, bu cihazlarla satış yazılımları arasında entegrasyon sağlamayan işletmelere 11 bin 800 lira özel usulsüzlük cezası kesiliyor. Ayrıca denetlenen iş yerlerinde kayıt dışı işçi çalışıp çalışmadığı da kontrol edilen konular arasında yer alıyor. Kayıt dışı çalıştığı tespit edilenlere ilişkin bilgiler Sosyal Güvenlik Kurumu ile paylaşılacak. Bu denetimler önümüzdeki günlerde diğer illerde de artırılarak devam edecek.” şeklinde konuştu. 

Bu yıl KDV oranlarına yönelik yapılanlar dahil olmak üzere belge düzenine yönelik 33 bin 360 denetim yapıldığını kaydeden Bilgiç, 2024 yılında yapılan saha denetimlerinde uyumsuzluk gösteren mükelleflere yaklaşık 1,5 milyar lira ceza kesildiği bilgisini verdi. 

Bilgiç, belge düzenine uymayan işletmeler ile ilgili bu yıl alınan ihbar sayısının 9 bin 546 olduğunu ve bu ihbarlar hakkında gerekli işlemlerin yapıldığını belirterek, kayıt dışılıkla mücadele kapsamında gerek saha denetimlerinin gerekse risk analizine dayalı denetimlerin artarak devam edeceğini ve saha denetimlerinin konu bazlı sürekli değişebileceğini sözlerine ekledi.

Şimşek, kira gelirlerine ilişkin beyan döneminin sona ermesinin ardından yapılan çalışmalara ilişkin değerlendirmede bulundu.

Gelir İdaresi Başkanlığı’nın, mükelleflerin vergide gönüllü uyumunu artıran uygulamaları hayata geçirdiğini anımsatan Şimşek, bu yılın başından itibaren, kira geliri elde edip beyanname vermesi gereken mükelleflerin tespitine ve bilgilendirilmesine yönelik birçok çalışma gerçekleştirildiğini söyledi.

Şimşek, bu kapsamda ilk olarak bankalar, sigorta şirketleri, tapu ve nüfus idareleri başta olmak üzere çok sayıda kurumdan elde edilen bilgiler kullanılarak yapılan analizler neticesinde, kiraya verildiği tespit edilen yaklaşık 1,5 milyon konut nezdinde fiili denetim çalışması başlatıldığını bildirdi.

Vergi dairesi çalışanları tarafından tek tek ziyaret edilen konutlarda, evin sahibine, kiracıya ve kira tutarına ilişkin bilgilerin kayıt altına alındığını aktaran Şimşek, bu kapsamda 400 binden fazla adreste fiili kontrol yapıldığını ifade etti.

‘BEYANNAME SAYISI YÜZDE 27 ARTTI’

Şimşek, ayrıca Dijital Vergi Dairesine eklenen “Kira Bildirim Formu” üzerinden de kiracıların kiraladıkları konut ve iş yerlerine ilişkin bilgileri hızlı ve kolay şekilde Başkanlığa iletmelerine imkan tanındığını anımsatarak, şunları kaydetti:

“Başkanlık, beyan döneminin başlangıcı olan 1 Mart’tan önce beyanname vermesi gereken ile beyan dönemi içinde beyanname vermeyen 1 milyondan fazla mükellefe bilgilendirme ve hatırlatma SMS’leri gönderdi. Beyan dönemi boyunca vergi dairelerinin yanı sıra alışveriş merkezlerinde kurulan stantlar aracılığıyla da mükelleflerin beyannamelerini kolayca verebilmeleri sağlandı.”

Beyanname döneminin sonuçlarına ilişkin de bilgi veren Şimşek, “5 Nisan Cuma günü sona eren beyan dönemi içinde kira, ücret, menkul sermaye iradı ile diğer kazanç ve iratlardan gelir elde eden 1 milyon 811 bin mükellef beyanname verdi. Söz konusu mükellefler tarafından verilen beyannameler ile 399,2 milyar lira matrah ve 126,9 milyar lira vergi beyan edildi.” ifadelerini kullandı.

Şimşek, geçen yılın mart ayında 1 milyon 423 bin mükellefin 192,4 milyar lira matrah ve 63,2 milyar lira vergi beyan ettiğini anımsatarak, geçen yıla oranla beyanname sayısında yüzde 27, matrahta yüzde 107 ve hesaplanan vergide yüzde 101 artış gerçekleştiğini dile getirdi.

Bu yıl beyanname sayısı ile beyan edilen matrah ve vergi tutarlarının, Hazır Beyan Sistemi’nin hayata geçirildiği 2016 yılından bugüne kadarki en yüksek sayı ve tutar olduğunu vurgulayan Şimşek, şu değerlendirmede bulundu:

“Gelir İdaresi Başkanlığı beyan döneminin sona ermesinin ardından kira, ücret ve değer artışı kazancı kaynaklı gelir elde etmesine rağmen beyanname vermeyen mükellefleri tespit etti. Bu mükellefler, haklarında cezalı işlem yapılmak üzere en kısa süre içinde vergi dairelerine gönderilecek.

Gelir elde etmesine rağmen beyanname doldurmayanlar, vergi dairesinden yazı gelmeden Vergi Usul Kanunu’nun pişmanlık hükümlerinden yararlanarak beyanname verebiliyor. Pişmanlıkla beyanname verildiğinde ceza kesilmiyor. Beyanname, Hazır Beyan Sistemi ile internetin olduğu her yerden verilebiliyor ve vergi de yine bu sistem üzerinden banka kartı ya da kredi kartı ile çevrim içi ödenebiliyor.”

‘ADIM ATMAYA DEVAM EDECEĞİZ’

Bakan Şimşek, kayıt dışılığı azaltmak, rekabet ortamını iyileştirmek için adım atmaya devam edeceklerini belirterek, şöyle devam etti:

“Kayıt dışı ekonomiyle mücadele kapsamında bu yıl yapılacak çalışmaların bir parçası olan kira denetimleri kapsamlı ve tüm ülke çapında yürütülüyor. Adil rekabet ve mali disiplin için kayıt dışılıkla mücadeleyi güçlendiriyoruz. Vergi kayıp ve kaçağına sebebiyet vererek haksız kazanç sağlayanların her zaman olduğu gibi şimdi de takipçisi olacağız.

Elde edilen kazançların beyan döneminde doğru şekilde beyan edilmesi, vergi adaletinin sağlanması açısından da önem taşıyor. Vergi kayıp ve kaçağının önüne geçilmesi için çalışmalarımız kararlılıkla sürecek, vergi kaçağına sebep olanların üzerine kararlılıkla gidilecek.”