Bununla birlikte İrlanda’da yer alan University College Cork’taki (UCC) nörobilimciler, orta yaşlı beynin boyut ve işlevde önemli değişimlere eğilimli olduğu ve bunun da kırklı ve ellili yaşlarımızda bilişsel sağlığın hızla düşmesine neden olduğu konusunda uyarıyor.

Araştırmacılar, temel bilişsel yeteneklerde hızlı bir bozulmanın, diğer açılardan sağlıklı olan kişilerde bile meydana gelebileceğini, ancak bunun sıklıkla fark edilmediğini söylüyor. Ancak her şey karamsarlık ve karamsarlık değil, çünkü orta yaşın beyin sağlığı açısından neden bu kadar kritik olduğunun daha iyi anlaşılması, çok geç olmadan düzeltmeler yapmaya başlayabileceğimiz anlamına geliyor.

UCC Anatomi ve Sinirbilim Bölümü’nde araştırmacı ve Trends in Neurosciences dergisinde yayınlanan yeni inceleme makalesinin baş yazarı Sebastian Dohm-Hansen,

1. DAHA FAZLA LİF YİYİN

Dohm-Hansen, araştırmaların lif açısından zengin bir diyetin “daha faydalı bilişsel sonuçlarla ilişkili olduğunu” ve bağırsak mikrobiyotasından türetilen önemli kimyasal habercilerin beyin üzerinde bir etkiye sahip olduğunu gösterdiğini söylüyor.

12 hafta sonra, lif hapı alanlar beyin fonksiyonunu, reaksiyon süresini ve işlem hızını değerlendiren testlerde plasebo verilenlere göre daha iyi performans gösterdi.

2. BİLİŞSEL REZERV OLUŞTURUN

Sudoku, bulmaca, okuma, etkinlikler düzenlemek ve bir sınav ekibine katılmak gibi teşvik edici hobiler ve görevlerle meşgul olarak bilişsel rezervinizi geliştirmek, ağırlık antrenmanı yoluyla biceps kasını çalıştırmaya biraz benzer. Dohm-Hansen, “Beyninizi daha güçlü ve daha dayanıklı hale getiriyor” diyor. Erken emekliliğin iki ucu keskin bir kılıç gibi olabilmesinin nedeni kısmen budur.”

İşi bırakmak, beyin sağlığı üzerinde olumsuz etkisi olduğu bilinen stresi azaltır ancak diğer yandan bilişsel açıdan zorlu günlük görevler açısından bir boşluk da oluşturabilir. Dohm-Hansen, 2020’deki bir Lancet raporunda, erken emekli olan kişilerin ilerleyen yaşlarda bunama oranının orantılı olarak daha yüksek olduğunu ortaya çıkardı;

3. KAN BASINCINIZA DİKKAT EDİN

Dohm-Hansen, “Kalbiniz için iyi olan şey genellikle beyniniz için de iyidir” diyor. “Ve hipertansiyondan kaçınmak bilişsel sağlık için önemlidir.” Geçtiğimiz yıl, İngiliz Kalp Vakfı (BHF) tarafından kısmen finanse edilen bir çalışma, beynin dokuz belirli bölgesinde oluşan hasarın yüksek tansiyondan kaynaklanabileceğini gösterdi. Uzun vadede, Edinburgh Üniversitesi ve Krakow’daki Jagiellonian Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden BHF araştırmacıları, hipertansiyonun hafıza kaybı ve düşünme becerilerinde azalma gibi bilişsel işlevlerde düşüşe katkıda bulunabileceği sonucuna vardı.

4. VÜCUT SAATİNİZİN DÜZENİNİ BOZMAYIN

Pek çok çalışma, uykunun veya uyku eksikliğinin beyin üzerinde uzun vadeli bir etkiye sahip olduğunu öne sürüyor; bunlardan en yenilerinden biri, 22.078 orta yaştaki kişiyi kapsamakta ve Age and Aging dergisinde yayınlanmakta olup, yeterli uyku almayanların uykudan Kırklı ila altmışlı yaşları arasında uyumak, yaşlandıkça demans gelişimine daha yatkın olabilir.

Geçen yıl bulgularını yayınlayan Avustralyalı araştırmacılardan oluşan bir ekibe göre, orta yaşta çok fazla ya da çok az uyumak bilişsel sağlık üzerinde özellikle sert bir etkiye sahip. Canberra Üniversitesi ve Avustralya Ulusal Üniversitesi’nden ekip, Birleşik Krallık’taki 29.544 yetişkin üzerinde yaptıkları araştırmada, düzenli olarak altı saatten az veya dokuz saatten fazla uyuyanların ya da gündüzleri çok fazla “gündüz uyuklamaya” eğilimli olanların olduğunu buldu. orta yaşta, beyin sağlığı daha kötüydü.

5. KALP DOSTU YİYECEKLER YİYİN

Kalp dostu bir diyete sahip olmanın, yaşamın ilerleyen dönemlerinde bilişsel işlevleri iyileştirdiği, orta yaşta Hipertansiyonu Durdurmak için Diyet Yaklaşımları uygulayan kadınların hafıza kaybı ve diğer bilişsel gerileme belirtilerini bildirme olasılığının yaklaşık yüzde 17 daha az olduğu görüldü. Daha sonra.

New York Üniversitesi Grossman Tıp Fakültesi’nden araştırmacılar, geçtiğimiz yıl Alzheimer’s & Dementia dergisinde yayınlanan 5.116 kadın üzerinde yaptıkları araştırmada, yüksek miktarda bitki bazlı gıdalar ve düşük miktarda doymuş hayvansal yağ, tuz ve şeker içeren diyetin – yaşamın ilerleyen dönemlerinde bilişsel işlevlerin iyileştirilmesine yardımcı olabilir.

6. FARKLI EGZERSİZLER YAPIN

Thuret, “Egzersizin beyin üzerinde büyük etkisi var” diyor. “Yaşlandıkça genel sağlığımızdaki düşüşü yavaşlatmaya yardımcı olabilir.” Hayvan çalışmaları düzenli koşmanın yeni nöron üretimini yüzde 30’a kadar artırdığını gösterse de diğer aktivite türlerinin faydalı olduğunu söylüyor.

“Daha önce koşma ve bisiklete binme gibi kardiyo aktiviteleri üzerinde çalışılmıştı ancak koşmak herkese göre değil ve mevcut araştırmamız üç kez gerçekleştirilen aerobik, güç ve fonksiyonel vücut ağırlığı türünden egzersizlerden oluşan karma bir yaklaşımın etkilerini inceliyor. haftada bir kez.”

Bölgeye gelerek incelemeler yapan akademisyenler, gözlemleri hakkında bilgi verdi.

Bilgilendirme toplantısına İstanbul Teknik Üniversitesi Maden Fakültesi Dekanı Prof.Dr. Mustafa Kumral, Maden Mühendisliği Öğretim Üyesi Doç.Dr. Cüneyt Atilla Öztürk, Avrasya Yer Bilimleri Enstitüsü Öğretim üyesi Prof.Dr. Tolga Görüm, Jeoloji Mühendisliği Öğretim Üyesi Doç.Dr. Ömer Ündül, Cevher Hazırlama Mühendisliği Öğretim Üyesi Doç.Dr. Hüseyin Baştürkcü, Cevher Hazırlama Mühendisliği Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mustafa Özer, Çevre Mühendisliği Öğretim Üyesi Prof. Dr. Osman Atilla Arıkan, Jeoloji Mühendisliği Öğretim Üyesi Prof. Dr. İrfan Yolcubal, Jeoloji Mühendisliği Öğretim Üyesi Doç.Dr. Yılmaz Mahmutoğlu, İstanbul Teknik Üniversitesi Afet Yönetimi Enstitüsü’nden Doç. Dr. Ömer Ekmekcioğlu, Çorum Hitit Üniversitesinden Prof. Dr. Dursun Ali Köse, Araştırma Görevlisi Ömer Yurdakul, Öğretim Görevlisi Tuğrul Yıldırım katıldı.

İstanbul Teknik Üniversitesi Maden Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Mustafa Kumral, toprak kaymasının olduğu bölgede inceleme ve tespitlerini yaptıklarını belirterek, “Yapılanların neler olduğunu bizzat gözlemledik bu anlamda ilgili kurumlarla da görüştük. Sonuç olarak bizler hem devletimizin yetkili mercilerine hem de kendi uzmanlık alanlarımızda hangi tür çalışmalar yapılabilir durumunu ortaya koymaya çalıştık” dedi.

800 METRE UZUNLUĞUNDA 30 METRE DERİNLİĞİNDE 50 METRE GENİŞLİĞİNDE

Bölgede çok büyük bir kayma meydana geldiğini ifade eden Prof. Dr. Mustafa Kumral, şöyle konuştu:

-800 metre uzunluğunda 30 metre derinliğinde 50 metre genişliğinde bir alan kaymış vaziyette.

-Hem Sabırlı Deresi’ne hem de arka tarafta daha önce üretim yapılmış ancak terkedilmiş olan maden sahasına da kaymış vaziyette. Maden sahasının içinde kamyonun içinde bir arkadaşımızın olduğunu duyduk. Diğer tarafta 8 çalışanın olduğunu duyduk.

-AFAD geniş bir ekiple çalışıyor. Mümkün olduğunca teknolojiyi kullanıyorlar. Uzaktan dronlarla manyetik olarak yer altındaki bölgeleri tarama, aynı zamanda geniş çalışma ekibiyle kendi canlarını da tehlikeye atarak toprakların üzerinde fiziksel arama da gerçekleştiriyorlar.

-Bizim burada gözlemlediğimiz konulardan biri toprak kaymasının arkası ve önünde yeni bir atık sahası olduğudur.

-Buralarda bazı çatlamalar olduğunu gözlemledik. Bu riski de göze alarak bu çalışmaların bir an önce bitmemesi gerekiyor. Risk var olduğu için diğer konular siyanür, falan bu tür konular biraz daha ikinci plana atılmış vaziyette.

-Heyelanı da göz önüne aldığımız da AFAD çalışanlarını da düşünmemiz gerekiyor. Yani öyle bir kontrolle gitmesi gerekiyor ki işi yapalım derken başka bir önemli kötü sonuca sebebiyet vermemek için tedbirli davranmamız gerekiyor.

‘SİYANÜR VAR, ÇEVREYE NE KADAR ETKİ YAPAR ARAŞTIRILIYOR’

Basın mensuplarının sağlık açısından risk olup olmadığı sorusuna cevap veren Prof. Dr. Mustafa Kumral, şunları söyledi:

-DSİ olsun, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı olsun, İçişleri Bakanlığı olsun, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı olsun bizler de burada Hitit Üniversitesi’nden siyanürde uzman hocalarımız, Sağlık Bilimleri Üniversitesi’nden hocalarımız burada çalışıyor.

-Bir defa şunu söylemek istiyorum; burada bir siyanür olayı var. Ama bu siyanür olayı çevreye ne kadar etki yapar bunun araştırmaları devam ediyor. Kendilerinin ilk buldukları verilere göre şu anda düşük seviyede devam ediyor.

-Ama DSİ, siyanürün ortamdan uzaklaştırılması, akarsuya, yer altı suyuna ulaşmaması için kısa, orta ve uzun vadede almaya çalışıyor. Kısa vadede hemen atığın altında set oluşturdular.

-Hem kaymanın içinde bulunan sıvıların ortamdan uzaklaştırılması, orada birikecek ve oradan da iç havuzlara geri pompalıyorlar.

-Orta vadede madenin bütün etrafını oradaki suyu ortamdan uzaklaştıracak set kurmaya çalışıyorlar. Atığa gelebilecek olan suların temiz bir şekilde başka taraftan deşarjı söz konusu olacak bu da bizim için son derece önemli.

‘OLUMSUZLUKLAR GÖRÜYORUZ’

Madende insan eliyle yapılan bazı olumsuzluklar olduğuna dikkati çeken Prof. Dr. Mustafa Kumral, şöyle konuştu:

-Burası uzun süredir çalışan bir maden. Bazı insan etkisiyle yapılan olumsuz şeyler var. Bunu gözlemledik.

-Bunlar yargıya taşınmış vaziyette. Yargı bunu eminim bilirkişilerle sonucunu ortaya koyacaktır. Ama bizim gözlemlediğimiz bazı olumsuzluklar olduğunu görüyoruz. Atık sahasının yanında ikinci bir atık sahası yapmışlar. Bunu biraz daha eğilimini ayarlayabilirlerdi.

-Bunu gözlemleyebiliyoruz. Onu ön görememişler, diyebiliriz. Olayın neden olduğuyla ilgili araştırmalar devam ediyor. Bir günlük çalışmayla olay şu şekilde meydana gelmiş demek çok kolay değil.

-Ama öncesi ve sonrası incelenecektir. Ondan sonra ortaya konulabilir bu. Ben şunu söylemek istiyorum.

-Burada her şey şeffaf yürüyor. Bakanlıklar şeffaf hareket ediyorlar. Atığın her tarafından, sulardan örneklemeler yapılıyor. Bunlar düzenli olarak yapılacak ve şeffaf bir şekilde paylaşılacak. Bizler de bu konu da gerekli desteği sunmaya hazırız.